GEO Ajansı Nasıl Seçilir? 12 Kriterlik Rehber
GEO ajansı seçmek, bir tedarikçi bulmak değil; markanızın yapay zeka yanıtlarındaki temsilini kime emanet edeceğinize karar vermektir. Bu yüzden karar, sunum kalitesine değil, ajansın gösterebildiği kanıtlara dayanmalıdır.
GEO (Generative Engine Optimization — üretken arama motoru optimizasyonu), ChatGPT, Gemini, Perplexity ve Google'ın AI Overviews gibi sistemlerin ürettiği yanıtlarda markanızın kaynak olarak anılmasını hedefleyen çalışmadır. Alan yeni olduğu için piyasada iki tür sağlayıcı yan yana duruyor: işi gerçekten yapan ekipler ve SEO teklifinin kapağını değiştirip «GEO» yazan ekipler. Dışarıdan bakıldığında ikisi de aynı cümleleri kuruyor.
Bu rehber size hazır bir «en iyi ajanslar» listesi vermiyor. Listeler özneldir, çoğu sponsorludur ve sizin işinizi tanımaz. Bunun yerine burada kendi değerlendirmenizi yapabileceğiniz bir çerçeve var: 12 kriter, görüşmede soracağınız 8 soru ve teklifte gördüğünüzde durup düşünmeniz gereken kırmızı bayraklar.
GEO Ajansı Aslında Ne Satar?
Bir GEO ajansının sattığı şey trafik değildir. Yapay zeka yanıtlarının önemli bir kısmı kullanıcıyı sitenize göndermeden sonuçlanır; kullanıcı cevabı sohbet ekranında alır. Dolayısıyla satılan şey temsil: bir yapay zeka «İstanbul'da diş implantı yaptıran biri nelere dikkat etmeli?» diye sorulduğunda sizin kliniğinizi kaynak göstermesi, sizin fiyat aralığınızı doğru aktarması, sizi rakiple karıştırmaması.
Bu işin somut bileşenleri şunlardır:
- Varlık verisi: Marka adı, hizmetler, konum, çalışma saatleri, fiyat aralığı gibi bilgilerin makine tarafından okunabilir biçimde (yapılandırılmış veri / JSON-LD) sitede tanımlı olması.
- Erişilebilirlik: Yapay zeka tarayıcılarının siteye girebilmesi —
robots.txtizinleri, sunucu tarafında oluşturulmuş HTML, engelleme yapan güvenlik duvarı ayarlarının gözden geçirilmesi. - Alıntılanabilir içerik: Soruya doğrudan cevap veren, kısa ve net paragraflara bölünmüş metinler.
- Site dışı tutarlılık: Dizinler, sektör siteleri, forumlar ve yorum platformlarındaki bilgilerin birbiriyle çelişmemesi.
- Ölçüm: Yanıtlarda görünüp görünmediğinizin düzenli olarak test edilmesi.
Bir ajans bu beş başlıktan yalnızca sonuncuyu ya da yalnızca içeriği konuşuyorsa, elinizde eksik bir teklif var demektir. İşin bütününün nasıl kurulduğunu GEO stratejisi nasıl kurulur yazımızda adım adım anlattık.
Değerlendirme Çerçevesi: 12 Kriter
Aşağıdaki 12 maddeyi bir kontrol listesi gibi kullanın. Her birine 0–3 arası puan verin; toplam 36 üzerinden değerlendirin. 25'in altındaki hiçbir ajansla sözleşme imzalamayın.
- Teknik denetim yapıyor mu? Teklif öncesi sitenizi gerçekten inceleyip somut bulgular sunuyor mu, yoksa aynı sunumu herkese mi gösteriyor?
- Yapılandırılmış veri yetkinliği. Schema.org işaretlemesini kim yazacak, hangi tipler kullanılacak, doğrulamayı nasıl yapacaklar?
- Tarayıcı erişimi bilgisi. GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot, OAI-SearchBot gibi kullanıcı aracılarını isim isim biliyorlar mı?
- Render biçimini anlıyor mu? Sitenizin içeriğinin tarayıcıda mı yoksa sunucuda mı oluştuğunu sorup buna göre öneri getiriyor mu?
- İçerik kim yazıyor? Sektörünüzü bilen bir editör mü, yoksa denetimsiz üretilmiş metinler mi?
- Alan uzmanlığı kanıtı. Sizin sektörünüzde daha önce çalışmış mı; hangi düzenleyici sınırları biliyor?
- Ölçüm yöntemi. Görünürlüğü nasıl ölçüyorlar, hangi sorgu setiyle, hangi sıklıkta?
- Raporlama şeffaflığı. Ham veriye erişebiliyor musunuz, yoksa sadece özet slayt mı geliyor?
- Mülkiyet. Üretilen içerik, hesaplar ve teknik yapılandırma sözleşme bitince kimde kalıyor?
- Ekip görünürlüğü. İşi yapacak kişilerle tanışabiliyor musunuz, yoksa satışçıdan sonra kimse ortaya çıkmıyor mu?
- Kapsam netliği. Ayda kaç saat, kaç içerik, hangi teknik iş — sözleşmede sayıyla yazılı mı?
- Çıkış kolaylığı. Sözleşme süresi ne kadar, erken fesih koşulu ne, ilk 90 günde ayrılabiliyor musunuz?
Bu kriterlerin çoğu «ne kadar iyi pazarlama yapıyorlar» sorusuyla değil, «neyi belgeleyebiliyorlar» sorusuyla ilgilidir. Fark tam da buradadır.
Bir Ajansın Teknik Yetkinliğini Nasıl Anlarsınız?
Teknik yetkinlik, görüşmede en hızlı test edilebilen boyuttur; çünkü kelimeler ya bilinir ya bilinmez. Ajansa sitenizi açtırın ve şunu isteyin: «Şu an bu sayfada bir yapay zeka tarayıcısının göremediği ne var?»
Yetkin bir ekip 10 dakika içinde şu türden gözlemler yapar: sayfa içeriği JavaScript ile sonradan yükleniyor ve ham HTML'de görünmüyor; ürün sayfalarında Product işaretlemesi yok; robots.txt bir yapay zeka botunu farkında olmadan engelliyor; aynı hizmet için birbiriyle çelişen iki fiyat sayfası var; sık sorulan sorular yalnızca akordiyon içinde ve başlık etiketi taşımıyor.
Yetkin olmayan bir ekip ise aynı soruya «içeriğinizi yapay zekaya uygun hale getireceğiz» diye cevap verir. Bu cümlenin hiçbir denetlenebilir karşılığı yoktur.
Küçük bir pratik test: teklifi aldığınız ajansın kendi sitesini kontrol edin. Sayfa kaynağında JSON-LD var mı? nextgeoagency.com/llms.txt gibi bir dosya sunuyorlar mı? Kendi sitesi yapay zeka tarayıcılarına kapalı olan bir GEO ajansı, size bu işi anlatamaz.
Ölçüm ve Raporlama: Hangi Sayılar Gerçek?
GEO'da ölçümün zorluğu şudur: yapay zeka yanıtları kişiye, oturuma ve modele göre değişir. Aynı soruyu iki kez sorduğunuzda iki farklı yanıt alabilirsiniz. Bu nedenle tek bir ekran görüntüsü kanıt değildir.
Ciddi bir ajans ölçümü şöyle kurar:
- Sizin işinizi tanımlayan sabit bir sorgu seti belirler (genellikle 30–100 arası soru), bu seti sizinle paylaşır.
- Bu sorguları düzenli aralıklarla birden fazla motorda çalıştırır.
- Her çalıştırmada üç şeyi kaydeder: markanız anıldı mı, hangi bağlamda anıldı, hangi kaynak sitelerden alıntı yapıldı.
- Rakiplerin aynı sorgulardaki anılma oranını da raporlar.
- Sunucu günlüklerinden yapay zeka tarayıcılarının siteye gerçekten uğrayıp uğramadığını gösterir.
Bu yöntemin ayrıntıları ve hangi araçlarla kurulabileceği için AI görünürlüğü nasıl ölçülür yazısına bakabilirsiniz. Görüşmede ajansın bu maddelerden kaçını kendiliğinden saydığına dikkat edin.
Ajansa Sormanız Gereken 8 Soru
Bu soruları olduğu gibi sorun ve cevapları yazın. Cevabın içeriğinden çok, ne kadar somut olduğuna bakın.
- «Bizim sitemizde şu an düzeltilmesi gereken üç teknik sorun nedir?»
- «Görünürlüğümüzü hangi sorgu setiyle, hangi sıklıkta ölçeceksiniz? Bu seti biz görebilecek miyiz?»
- «İçeriği kim yazacak; o kişinin bizim sektörümüzdeki geçmişi nedir?»
- «Yapay zeka üretimi metin kullanıyor musunuz? Kullanıyorsanız editoryal denetim süreciniz nasıl işliyor?»
- «İlk 90 günde hangi somut çıktıları teslim etmiş olacaksınız?»
- «Sözleşme biterse üretilen içerik, schema kodları ve hesaplar kimde kalır?»
- «Bizim sektörümüzde daha önce çalıştığınız bir işletmeyle konuşabilir miyiz?»
- «Bu işin sizce en zor tarafı ne ve nerede başarısız olabilirsiniz?»
Son soru en ayırt edici olanıdır. Deneyimli bir ekip risk sayar: «Sektörünüzde otorite yayın azsa alıntı almak yavaşlar», «Fiyat bilgisi vermeyeceksiniz, bu bazı sorgularda dezavantaj», «Sitenizin mevcut altyapısı sunucu tarafı render'a uygun değil, bu bir geliştirme maliyeti». Riski olmayan bir teklif, düşünülmemiş bir tekliftir.
Kırmızı Bayraklar ve İyi Sinyaller
| Kırmızı bayrak | İyi sinyal |
|---|---|
| «ChatGPT'de birinci sıraya çıkarırız» — yapay zeka yanıtlarında sıra diye bir şey yok | «Şu sorgu setinde anılma oranınızı ölçüp artırmayı hedefliyoruz» |
| Sonuç garantisi ve kesin tarih verilmesi | Aralık verilmesi ve varsayımların açıkça yazılması |
| Teklif sitenizi hiç açmadan gönderilmiş, jenerik | Teklifte sitenize özel, isimle belirtilmiş bulgular var |
| Ölçüm «ekran görüntüsü göndeririz» düzeyinde | Sabit sorgu seti, tekrarlanabilir test, ham veri erişimi |
| İçerik hacmi tek satış argümanı: «ayda 30 makale» | İçerik sayısı az ama her biri belirli bir sorguya bağlanmış |
| Uzun süreli sözleşme, erken çıkış cezalı | 3 aylık pilot, ardından karşılıklı değerlendirme |
| Hesaplar ve içerik ajansın mülkiyetinde kalıyor | Tüm varlıklar baştan sizin hesaplarınızda açılıyor |
| Ajansın kendi sitesinde schema, sunucu tarafı HTML yok | Kendi sitesi anlattığı standartları uyguluyor |
Tablodaki maddelerin ortak noktası şudur: iyi sinyaller doğrulanabilir, kırmızı bayraklar doğrulanamaz. Bir cümlenin doğruluğunu kontrol edemiyorsanız, o cümle bir vaat değil süslemedir.
Fiyatlandırma ve Sözleşmede Nelere Bakılmalı?
Türkiye'de GEO hizmeti çoğunlukla aylık retainer (sabit aylık ücret) modeliyle satılıyor; kapsamlı projelerde tek seferlik kurulum bedeli ayrıca çıkabiliyor. Rakamlar işletme büyüklüğüne, sektöre ve teknik borcun miktarına göre çok değiştiği için burada tek bir fiyat vermek yanıltıcı olur. Bakmanız gereken fiyat değil, fiyatın karşılığının nasıl tanımlandığıdır.
Sözleşmede şu üç şeyin yazılı olmasını isteyin:
- Kapsam birimi: Ayda kaç içerik, kaç teknik iş kalemi, kaç saat danışmanlık. «İhtiyaca göre» ifadesi ölçülemez.
- Teslim takvimi: 30 / 60 / 90 günde ne teslim edilmiş olacak.
- Mülkiyet ve devir: Sözleşme sona erdiğinde içerik, kod ve hesapların size devri.
Ayrıca ilk ayın bir denetim ayı olmasını isteyin. İyi bir ajans zaten ilk ay üretime geçmez; sitenizi, verinizi ve mevcut görünürlüğünüzü ölçer. Birinci günden makale yayınlamaya başlayan bir ekip, neyi neden yazdığını bilmiyor demektir.
Karar Anı: Kendi Puan Kartınızı Kurun
İki veya üç ajansla görüşün, daha fazlasıyla değil; karşılaştırma sayısı arttıkça karar kalitesi düşer. Her görüşmeden sonra aynı gün içinde 12 kriteri puanlayın — bir hafta sonra hatırladığınız şey içerik değil, satışçının enerjisi olur.
Son bir kontrol: teklifi okuyan, sektörünüzü bilen ama pazarlamadan anlamayan bir arkadaşınıza gösterin. «Bu insanlar tam olarak ne yapacak?» sorusuna cevap veremiyorsa, teklif yeterince açık yazılmamıştır. GEO teknik bir iş olabilir ama neyi neden yaptığı sade bir Türkçeyle anlatılabilir olmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
GEO ajansı ile SEO ajansı arasındaki fark nedir?
SEO ajansı arama motoru sonuç sayfasındaki sıralamanızı, GEO ajansı ise yapay zeka sistemlerinin ürettiği yanıtlarda kaynak olarak anılmanızı hedefler. İki alan teknik altyapıda büyük ölçüde örtüşür; yapılandırılmış veri, site hızı ve içerik kalitesi her ikisi için de geçerlidir. Fark, ölçüm biçiminde ve içeriğin nasıl kurgulandığındadır: GEO'da hedef tıklama değil, alıntılanmaktır.
GEO çalışmasının sonucu ne kadar sürede görülür?
Teknik düzeltmelerin etkisi görece hızlı, içerik ve otorite kaynaklı etkiler daha yavaş ortaya çıkar; sektörde genellikle ilk anlamlı değişimin birkaç ay içinde ölçülmeye başladığı kabul edilir. Süre, sitenizin mevcut teknik durumuna ve sektörünüzdeki rekabete göre değişir. Size net bir tarih garantisi veren bir ajans, kontrol edemediği bir şeyin sözünü veriyordur.
Küçük bir işletmenin GEO ajansına ihtiyacı var mı?
Temel işlerin bir kısmını iç ekiple yapmak mümkündür: iletişim bilgilerinin tutarlılığı, sık sorulan soruların net cevaplarla yayımlanması, dizin kayıtlarının güncellenmesi. Yapılandırılmış veri kurulumu, sunucu tarafı render ve düzenli ölçüm gibi kalemler ise teknik destek gerektirir. Karar, bütçeden çok işinizin yapay zeka aracılığıyla ne kadar aranıyor olduğuna bağlıdır.
Ajans yapay zeka ile içerik üretiyorsa bu kötü bir işaret midir?
Tek başına kötü bir işaret değildir; kötü olan denetimsiz üretimdir. Sorulması gereken soru, metni kimin doğruladığı, sektöre özgü bilgilerin nereden geldiği ve yanlış bir bilgi yayımlandığında sürecin nasıl işlediğidir. Editoryal denetimi tarif edemeyen bir ajans, sizin adınıza hatalı bilgi yayımlama riskini de yönetemez.
Mevcut ajansımın GEO işini gerçekten yapıp yapmadığını nasıl kontrol ederim?
Üç şeyi isteyin: kullandıkları sorgu setini, son üç ayın ölçüm verilerini ve sunucu günlüklerinden yapay zeka tarayıcılarının sitenize eriştiğine dair kaydı. Ayrıca sitenizin bir sayfasının ham HTML kaynağına bakıp yapılandırılmış veri olup olmadığını kendiniz görebilirsiniz. Bu üç talebe somut cevap gelmiyorsa, ödediğiniz hizmetin karşılığı belgelenemiyor demektir.
Kendi puan kartınızı doldurduktan sonra hâlâ kararsızsanız, ikinci bir görüş almak en ucuz adımdır. Next GEO Agency olarak GEO ve SEO hizmetlerimiz kapsamında yaptığımız ilk iş her zaman aynıdır: sitenizin yapay zeka sistemleri tarafından nasıl görüldüğünü ölçmek ve bulguları olduğu gibi paylaşmak. Bu değerlendirmeyi bir ücretsiz iş analizi ile başlatabilir, çıkan raporu hangi ajansla çalışırsanız çalışın kullanabilirsiniz.