İçeriğe atla
Blog'a Dön
Arama Motorları

Google Yorumları Web Sitesine Nasıl Eklenir? 4 Yol

Next GEO Agency

Yapay zeka destekli taslak; yayından önce baştan sona okunur ve iddialar birincil kaynaklara karşı kontrol edilir. İçerik üretim sürecimiz

Ofiste dizüstü bilgisayarın başında oturan, mercan rengi kazaklı gülümseyen bir kadın

Google yorumlarını web sitesine eklemenin dört yolu var: Google Haritalar'daki yorumlara bağlantı vermek, Google Maps Platform'un Places API'siyle yorumları canlı çekip göstermek, bu API'yi kullanan hazır bir yorum eklentisi (widget) kurmak ya da seçilen yorumları metin olarak alıntılamak. API ve ona dayanan eklentiler Google'ın Places politikalarına bağlı: her yorumda yazarın adı, avatarı ve profil bağlantısı gösterilir, yorumun Google Haritalar'daki aslına bağlantı verilir, "Google Haritalar" atfı görünür kalır, yorumların nasıl sıralandığı ve filtrelendiği açıkça yazılır ve yorumlar kopyalanıp bir veritabanında saklanmaz. Places API tek istekte en fazla beş yorum döndürüyor. Hangi yol seçilirse seçilsin, işletmenin kendi yorumlarına dayanarak arama sonucunda yıldız beklemesi mümkün değil; Google, kendisiyle ilgili yorumları kontrol eden işletmenin sayfasında yıldızlı yorum özelliğine izin vermiyor.

Dört yol, dört farklı yük: hangisi ne gösterir?

"Google yorumlarını siteye eklemek" aynı cümleyle dört farklı işi anlatır. Aralarındaki fark, yorumun nerede durduğu, kimin güncellediği ve hangi kuralın uygulandığıdır:

YolSitede görünenGüncellemeBağlı olduğu kural
Yorumlara bağlantıBir düğme ya da metin bağlantısıGerek yok, yorumlar Google'daYok (yalnız bağlantı)
Places API ile kendi kodYazar, puan, metin, tarihHer sayfa açılışında ya da istektePlaces politikaları ve Maps Platform şartları
Hazır widgetEklentinin tasarımıyla aynı bilgilerEklentinin altyapısına göreEklenti API kullanıyorsa aynı politikalar
Elle alıntıSeçilen yorum metniElleReklam mevzuatı ve yorum sahibinin hakları

Birinci yol, yorumları sitede göstermez; ziyaretçiyi yorumların bulunduğu yere götürür. İkinci ve üçüncü yol aynı veriyi farklı ellerle sunar: kod işletmenin geliştiricisine aitse politikaya uyum onun işidir, eklenti kullanılıyorsa eklentinin bu kurallara uyup uymadığını kontrol etmek yine site sahibine düşer. Dördüncü yol teknik olarak en kolayı gibi görünür ama en çok hukuki soruyu açan yoldur.

Tablodaki seçim işletmenin ihtiyacına göre yapılır. Yorum sayısı az ve yeni olan bir işletme için sitenin her sayfasına canlı yorum kutusu koymak, ziyaretçiye "üç yorum" gibi zayıf bir sinyal gösterebilir; aynı işletme için yorum bırakma bağlantısını öne çıkarmak daha işlevseldir. Yüzlerce yorumu olan bir işletmede ise canlı gösterim, ziyaretçinin siteden ayrılmadan karar vermesine yardım eder.

En sade yol: yorumlara bağlantı ve yorum bırakma bağlantısı

Sitede yorum metni göstermeden Google yorumlarına yer açmanın iki biçimi var. İlki, "Google'daki yorumlarımızı okuyun" gibi bir metinle işletmenin Google Haritalar'daki kartına bağlantı vermek. İkincisi, mevcut müşterinin doğrudan yorum yazma penceresine ulaşmasını sağlayan bağlantıyı paylaşmak. Sitedeki bağlantı yorum isteğinin kanallarından biridir; mesaj, fiş ve QR kodu gibi diğer kanalları zamanlamasıyla birlikte sıralayan Google'da yorum sayısını artırma süreci, bağlantının ne zaman ve kime gönderileceğini yazar.

Bu ikinci bağlantı İşletme Profili panelinden alınır ve kısa bir adres ya da QR kodu olarak gelir. Bağlantının profilden nasıl alınacağı, QR kodunun telefondaki sınırı ve yorum isteme mesajının nasıl yazılacağı Google yorum linki üzerinden adım adım kurulabilir. Site için önemli olan, iki bağlantının ayrı yerlere konmasıdır: yorum okuma bağlantısı herkese açık sayfalarda, örneğin iletişim ya da hakkımızda bölümünde durur; yorum yazma bağlantısı ise hizmeti almış müşteriye gönderilen teşekkür e-postasına ya da sipariş sonrası ekrana daha uygundur.

Bağlantı yolunun üç avantajı var. Sitede yorum verisi tutulmaz, dolayısıyla önbellek ya da saklama sorusu doğmaz. Sayfaya ek betik yüklenmez. Yorumların sıralaması, filtrelenmesi ve kaldırılması tamamen Google'ın kendi ekranında kalır. Dezavantajı da açık: ziyaretçi yorumları okumak için siteden ayrılır.

Places API ile yorum çekmek: istekte neler döner?

Yorumları sitede canlı göstermenin resmi altyapısı Google Maps Platform'un Places API'sidir. Google'ın Place Details (New) belgesi bu isteğin belirli bir yer hakkında tam adres, telefon numarası, kullanıcı puanı ve yorumlar gibi kapsamlı bilgiler döndürdüğünü yazıyor. Yorumlarla ilgili alanlar şunlar:

  • rating: yerin ortalama puanı.
  • userRatingCount: toplam puan sayısı.
  • reviews: kullanıcılar tarafından gönderilen en fazla beş yorum nesnesi.
  • reviewSummary: yorumların yapay zekâ tarafından oluşturulan özeti.

İstek bir API anahtarıyla ve hangi alanların isteneceğini belirten bir alan maskesiyle (X-Goog-FieldMask) gönderiliyor. Belge, alan maskesine yazılan alanların farklı fiyat katmanlarını (SKU) tetiklediğini de not ediyor: yalnızca yıldız puanı ve toplam yorum sayısı gerekiyorsa, reviews alanı istenmeden rating ve userRatingCount istenerek daha alt katmanda kalınabiliyor. Yani "ortalama puan ve yorum sayısı" ile "yorum metinleri" API açısından aynı maliyette değil; tasarım kararı verilmeden önce Google Cloud hesabındaki fiyat tablosu kontrol edilir.

En fazla beş yorum sınırı tasarımı doğrudan etkiler. Sitede "tüm yorumlarımız" diye kayan bir şerit kurulamaz; API'nin döndürdüğü beş yorum gösterilir ve geri kalanı için Google Haritalar'a bağlantı verilir. Google'ın Places politikaları belgesine göre yorumlar varsayılan olarak alaka düzeyine göre sıralanıyor; hangi beş yorumun geleceğini işletme seçmiyor.

Places politikası: yazar atfı, kaynak bağlantısı ve Google Haritalar atfı

API'den gelen yorumu sitede göstermek bir dizi koşula bağlı. Google'ın Places API politikaları ve ilişkilendirme belgesi bunları zorunlu ve önerilen olarak ayırıyor.

Zorunlu olanlar:

  1. Yazar atfı. Fotoğraf ya da yorum gösterilirken her zaman yazar belirtilir. Her yorumla birlikte yazarın avatarı, adı ve profil bağlantısı geliyor; alan izin verdiğinde üçü birden kullanılıyor. Yorumlarda alan sınırlıysa en az yazarın avatarı gösteriliyor. Yazar bilgisi yorumla net biçimde ilişkilendirilecek yere konuyor.
  2. Kaynağa erişim. Son kullanıcı, her yorum için API'nin verdiği googleMapsUri bağlantısıyla o yorumun Google Haritalar'daki aslını her zaman görebilmeli.
  3. Sıralama ve filtre bildirimi. Yorumların nasıl sıralandığını ve filtrelendiğini, uygulanan arama ölçütleri dahil, açıklayan net bir bildirim ekleniyor.
  4. Google Haritalar atfı. API içeriği gösterilirken Google Haritalar atfı görünür, okunaklı ve içeriğin üstüne ya da altına yakın, aynı kapsayıcıda duruyor. Atıf mümkünse Google Haritalar logosu; yer darsa "Google Haritalar" metni. Metin değiştirilmiyor, başka dile çevrilmiyor, birden fazla satıra bölünmüyor ve tarayıcının çevirmesini engellemek için translate="no" özelliği kullanılıyor. Logo için belge en az 16, en fazla 19 dp yükseklik veriyor.
  5. Görsel ayrım. Google Haritalar içeriği, kenarlık, arka plan rengi, gölge ya da boşlukla sitenin kendi içeriğinden ayırt ediliyor; Google Haritalar dışındaki içerikle karıştırılmıyor.

Önerilenler:

  • Yorumun göreli yayın tarihini ("2 gün önce" gibi) göstermek.
  • Her yorum için flagContentUri ile içerik bildirme imkânı sunmak.
  • Bir yorum asıl dilinden çevrildiyse bunu belirtmek.
  • Yorumlar ve ortalama puan gösterilirken Google'ın yorum politikası hakkında bilgi vermek; belgenin lafzıyla yorumlar Google tarafından doğrulanmıyor, ancak Google sahte içerik olup olmadığını kontrol ediyor ve tespit ettiklerini kaldırıyor.

Yapay zekâ özeti gösteriliyorsa ayrı koşullar var: belgeye göre yorum özeti "Yorum özeti" metnini içeren bir başlıkla sunuluyor ve belgenin saydığı bağlantılar özetle birlikte veriliyor.

Bu liste tasarım için bir sınırlar kümesidir. "Sadece yorum metni ve beş yıldız" gösteren, yazar adını ve fotoğrafını kaldıran, Google logosunu sayfanın en altına taşıyan bir tasarım politikaya uymaz.

Kopyalama ve saklama sınırı: yorumlar veritabanına yazılmaz

Places politikasının belki en çok gözden kaçan maddesi saklama yasağıdır. Belge, Google Haritalar içeriğinin Hizmetler dışında önceden getirilmemesini, dizine eklenmemesini, depolanmamasını ya da yeniden dağıtılmamasını istiyor ve örnekleri arasında açıkça işletme adlarını, adreslerini ya da kullanıcı yorumlarını kopyalayıp kaydetmeyi sayıyor. Google Haritalar içeriğine dayalı türetilmiş içerik oluşturmak da yasaklar arasında.

Pratik sonucu şudur: "yorumları her gece API'den çekip kendi veritabanımıza yazalım, sitede oradan gösterelim" tasarımı bu maddeyle çelişir. Aynı şekilde API'den gelen yorumların ekran görüntüsünü alıp sitede görsel olarak kullanmak ya da yorum metinlerini düzenleyip yeni bir "müşteri görüşleri" bölümüne dönüştürmek de saklama ve türetme sınırının içine girer.

Belgenin önbellek istisnaları dar: yer kimliği (place ID) önbellek kısıtlamasından muaf tutuluyor, enlem ve boylam değerleri ise belirli hizmetlerde en fazla 30 ardışık takvim günü geçici olarak önbelleğe alınabiliyor. Yani sitede kalıcı olarak saklanabilecek şey işletmenin yer kimliğidir; yorumlar her gösterimde API'den istenir. Sayfa hızı kaygısı varsa çözüm saklamak değil, yorum kutusunu sayfanın aşağısına koyup ziyaretçi o bölüme yaklaştığında yüklemektir; görsellerde kullanılan lazy load ile geç yükleme mantığı bu kutuya da uygulanabilir.

Elle alıntı ise farklı bir sorudur. Google Haritalar'da okunan bir yorumun metnini sitenin bir bölümüne kopyalamak API kullanmaz, bu yüzden Places politikasının kapsamına doğrudan girmez; ama yorumu yazan kişinin adı kişisel veridir ve metin o kişinin kendi ifadesidir. Okunan Google belgeleri bu durumu ayrıca düzenlemiyor. Ayrıca yorum bir reklam ya da tanıtım unsuru olarak kullanıldığında Türkiye'deki ticari reklam kuralları devreye girer; hangi yorumun sitede yayınlanabileceği ve seçkinin yorumların genel niteliğini yansıtıp yansıtmaması gerektiği sosyal kanıtın web sitesindeki sınırı bakımından ayrıca değerlendirilir. Alıntı yolunu seçen işletme, yorum sahibinden izin almayı ve kullanım biçimi için hukuki görüş almayı planına eklemelidir.

Hazır yorum widget'ı seçerken neye bakılır?

Kod yazmadan Google yorumlarını göstermek isteyen işletmeler için çok sayıda eklenti ve widget hizmeti var. Bunların bir kısmı Places API'yi işletmenin kendi anahtarıyla kullanır, bir kısmı kendi sunucusundan veri sunar. Seçimden önce sorulacak sorular, yukarıdaki politika maddelerinden çıkar:

SoruNeden önemli
Veriyi nereden alıyor: işletmenin API anahtarı mı, eklentinin sunucusu mu?Saklama yasağı veriyi kimin tuttuğuna göre farklı risk taşır
Yazarın adı, avatarı ve profil bağlantısı görünüyor mu?Yazar atfı zorunlu
Her yorumda Google Haritalar'daki asla bağlantı var mı?googleMapsUri erişimi zorunlu
Google Haritalar atfı aynı kutuda, okunaklı mı?Atıf zorunlu, gizlenemez
Yalnızca yüksek puanlı yorumları mı gösteriyor?Filtre varsa bildirilmesi zorunlu
Sayfaya ne kadar betik ve stil yüklüyor?Her sayfada çalışan betik hız maliyeti yaratır
Ziyaretçi verisi topluyor ya da üçüncü bir sunucuya istek atıyor mu?Aydınlatma metni ve çerez bildirimi kapsamı

Beşinci satır özellikle önemlidir. Bazı widget'lar "yalnız 4 ve 5 yıldızlıları göster" gibi bir ayar sunabilir. Places politikasında filtreyi yasaklayan bir madde yok, ama uygulanan ölçütün açıkça bildirilmesini istiyor. Yalnız olumlu yorumları gösteren ve bunu söylemeyen bir kutu, hem bu bildirimi eksik bırakır hem de ziyaretçiye işletme hakkında eksik bir resim verir.

Yıldız ve yapılandırılmış veri: kendi yorumunuz için yıldız yok

Yorumlar sitede gösterilince akla gelen ikinci soru, arama sonucunda yıldız görünüp görünmeyeceğidir. Google'ın yorum snippet'i yapılandırılmış veri belgesi bu soruya yerel işletmeler için açık bir cevap veriyor: yorumlanan kurum ya da kişi kendisiyle ilgili yorumları kontrol ediyorsa, LocalBusiness ya da diğer Organization yapılandırılmış verilerinin bulunduğu sayfalarda yıldızlı yorum özelliği kullanılamıyor. Belgenin örneği tam bu senaryo: bir işletme hakkındaki yorumların işletmenin kendi sitesine doğrudan yapılandırılmış veriyle ya da Google işletme yorumları veya Facebook yorumları gibi yerleşik bir üçüncü taraf widget'ıyla yerleştirilmesi.

Bu kural yorumları göstermeyi yasaklamıyor; yalnızca bu yorumlara dayanarak arama sonucunda yıldız istemenin karşılığı olmadığını söylüyor. Bu yüzden widget eklendikten sonra sayfaya AggregateRating ya da Review işaretlemesi eklemek bir kazanç getirmez. Aynı belge, sayfaya ya da işaretlemeye sahte ya da teşviki belirtilmemiş yorum eklenmemesini de istiyor ve puanların doğrudan kullanıcılardan alınmasını şart koşuyor.

Sayfanın yerel işletme bilgisini taşıyan LocalBusiness işaretlemesi ise bu kuraldan etkilenmez; adres, telefon ve çalışma saati gibi alanlar sayfada göründüğü sürece yazılabilir.

Seçici gösterim, olumsuz yorum ve yanıtlar

Sitede gösterilen bir yorumun okura söylediği şey yalnızca puanı değildir. Places API'nin döndürdüğü en fazla beş yorumun içinde olumsuz bir yorum çıkabilir ve hangi beş yorumun geleceğini işletme seçmez. Olumsuz yorumu kutudan çıkarmak bir filtre uygulamak demektir; Places politikası filtreyi yasaklamıyor ama uygulanan ölçütün açıkça bildirilmesini istiyor. Places API başvuru belgesindeki yorum nesnesinde işletme yanıtına ait bir alan yer almıyor; kutuda yorumun kendisi görünür, işletmenin yanıtı ise yorumun googleMapsUri bağlantısıyla açılan Google Haritalar'daki aslında okunur.

Bu yüzden yorumları siteye taşımadan önce Google tarafındaki yanıt düzeni kurulmalıdır. Olumsuz yoruma kayıttan başlayan bir yanıt yazmak, haklı şikâyeti politika ihlalinden ayırmak ve yanıt süresini belirlemek Google yorumlarına cevap verirken izlenen sıradır. Kutudaki olumsuz yorumun Google Haritalar'daki aslını açan ziyaretçi, yorumun altında sakin ve somut bir yanıt bulursa yanıtsız bir olumsuz yorumdan farklı bir izlenim edinebilir.

Bazı yorumlar ise yanıtla değil bildirimle ele alınır: sahte olduğu düşünülen, rakipten gelen ya da hakaret içeren yorumlar. Places politikası her yorum için içerik bildirme bağlantısı sunmayı öneriyor. Google'ın hangi yorumu kaldırıp hangisini bıraktığını ve itirazın sırasını Google yorumu kaldırma kuralları belirler; siteye yorum kutusu koymak bu süreci hızlandırmaz.

Yorum kutusu sayfanın neresine konur?

Yorumların sayfadaki yeri, ziyaretçinin karar anına göre seçilir. Hizmet sayfasında, hizmetin anlatıldığı bölümün hemen ardından ve iletişim düğmesinden önce duran bir yorum kutusu, okurun "bu işletme işini iyi yapıyor mu?" sorusuna cevap verdiği yerdedir. Ana sayfanın en üstünde, işletmenin ne yaptığı henüz anlatılmadan duran bir yorum şeridi ise bağlamsız kalır.

Teknik açıdan üç yerleşim kuralı var. Birincisi, Google Haritalar atfı kutunun içinde kalır; kutu başka bir bölümle birleştirilirse atfın hangi içeriğe ait olduğu belirsizleşir. İkincisi, yorum kutusu sayfanın ilk ekranında değilse geç yüklenir; böylece sayfanın ilk açılışı API isteğini beklemez. Üçüncüsü, mobilde yorum metni kısaltılıyorsa "devamını oku" bağlantısı yorumun tamamını ya da Google Haritalar'daki aslını açar; metin kırpılıp bırakılmaz.

Birden fazla şubesi olan bir işletmede her şubenin sayfası kendi yer kimliğiyle kendi yorumlarını gösterir. Bütün şubelerin yorumlarını tek bir kutuda karıştırmak, ziyaretçiye hangi şube hakkında okuduğunu söylemez.

İşletme türüne göre karar: bağlantı, API ya da widget

Hangi yolun seçileceği işletmenin yorum sayısına, sitenin kim tarafından yönetildiğine ve yorumların sitede hangi işi göreceğine bağlıdır:

DurumÖnerilen yolGerekçe
Yeni açılmış, az yorumlu işletmeYorum okuma ve yorum bırakma bağlantısıAz sayıda yorumu canlı göstermek zayıf sinyal verebilir; bağlantı yorum toplamaya yardım eder
Geliştiricisi olan, tek şubeli hizmet işletmesiPlaces API ile kendi kodPolitika maddeleri tasarıma baştan yerleştirilir, betik yükü kontrol edilir
Kod yazamayan, hazır site kullanan işletmePolitikaya uyan bir widgetYedi soruluk kontrolden geçen eklenti
Çok şubeli işletmeHer şube sayfasında kendi yer kimliğiyle API ya da widgetYorumlar şubeye bağlı kalır
Reklamda ya da broşürde yorum kullanmak isteyenElle alıntı yerine bağlantı; alıntı şartsa izin ve hukuki görüşReklam mevzuatı ve yorum sahibinin hakları

Kararı ne olursa olsun, sitede görünen yorumlar ile Google Haritalar'daki kartın tutarlı olması gerekir. Sitede bir şubenin adresi, kartta başka bir adres; sitede "pazar açık", kartta "pazar kapalı" yazıyorsa, yorum kutusu bu çelişkiyi ziyaretçinin gözünün önüne koyar. Google dışındaki haritalarda da kart açılıyorsa, örneğin Yandex Haritalar'da işletme kaydında aynı künye kullanılır. Yerel SEO hizmeti içindeki "Harita kartı ile site eşlemesi" kalemi karttaki kategori ve hizmet listesini sitedeki hizmet sayfalarıyla karşılaştırır, karttaki web sitesi bağlantısının doğru sayfaya gidip gitmediğine bakar; yorum kutusunun yerleştiği sayfa da bu karşılaştırmanın bir satırı olarak kontrol edilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Google yorumları web sitesine nasıl eklenir?

Dört yol var: Google Haritalar'daki yorumlara bağlantı vermek, Google Maps Platform'un Places API'siyle yorumları canlı çekmek, bu API'yi kullanan hazır bir widget kurmak ya da seçilen yorumları elle alıntılamak. API ve widget yolunda Google'ın Places politikaları geçerli: yazarın adı, avatarı ve profil bağlantısı gösterilir, her yorumun Google Haritalar'daki aslına bağlantı verilir, "Google Haritalar" atfı görünür kalır ve yorumların nasıl sıralandığı ya da filtrelendiği yazılır. Yorum metinleri kopyalanıp bir veritabanında saklanmaz.

Places API kaç Google yorumu gösteriyor?

Google'ın Place Details (New) belgesine göre reviews alanı kullanıcılar tarafından gönderilen en fazla beş yorum döndürüyor. Bu yorumlar varsayılan olarak alaka düzeyine göre sıralanıyor; hangi beşinin geleceğini işletme seçmiyor. Ortalama puan rating, toplam puan sayısı userRatingCount alanında geliyor. Daha fazla yorum göstermek isteyen site, beş yorumun altına işletmenin Google Haritalar'daki kartına bir bağlantı ekler.

Google yorumlarını sitede gösterince aramada yıldız çıkar mı?

Çıkmaz. Google'ın yorum snippet'i belgesi, yorumlanan kurum ya da kişi kendisiyle ilgili yorumları kontrol ediyorsa LocalBusiness ya da Organization yapılandırılmış verisi bulunan sayfalarda yıldızlı yorum özelliğinin kullanılamayacağını yazıyor. Belgenin örneği, işletme yorumlarının Google işletme yorumları gibi bir üçüncü taraf widget'ıyla işletmenin kendi sitesine yerleştirilmesi. Yorumlar sitede gösterilebilir, ama bu yorumlara dayanan Review ya da AggregateRating işaretlemesi yıldız getirmez.

Google yorumlarını kendi veritabanımıza kaydedebilir miyiz?

Places API üzerinden alınan yorumlar için hayır. Google'ın Places API politikaları, Google Haritalar içeriğinin Hizmetler dışında depolanmamasını ve yeniden dağıtılmamasını istiyor; örnekler arasında kullanıcı yorumlarını kopyalayıp kaydetmek açıkça sayılıyor. Kalıcı olarak saklanabilecek olan, önbellek kısıtlamasından muaf tutulan yer kimliğidir (place ID). Yorumlar her gösterimde API'den istenir; sayfa hızı için yorum kutusu geç yüklenebilir.

Yalnızca beş yıldızlı Google yorumlarını göstermek yasak mı?

Places politikasında filtreyi yasaklayan bir madde yok, ama yorumların nasıl sıralandığını ve filtrelendiğini, uygulanan ölçütler dahil, açıklayan net bir bildirim eklenmesini zorunlu tutuyor. Yalnız yüksek puanlı yorumları gösteren bir kutu bunu ziyaretçiye açıkça söylemelidir. Yorumlar tanıtım amacıyla kullanıldığında Türkiye'deki ticari reklam kuralları da devreye girebilir; seçkinin yorumların genel niteliğini yansıtıp yansıtmadığı bu açıdan ayrıca değerlendirilmeli ve gerekirse hukuki görüş alınmalıdır.