Google Ads Geçersiz Tıklama: Rakip mi Tıklıyor, Ne Yapmalı?

Google Ads'te geçersiz tıklama, gerçek bir kullanıcı ilgisinden doğmayan reklam tıklamasıdır ve Google bunların büyük kısmını otomatik olarak filtreleyip faturanızdan düşer; filtreyi aşan bir tıklama sonradan tespit edilirse para iade edilmez, sonraki faturaya kredi olarak yansır. "Rakibim reklamıma tıklıyor" şüphesi ise çoğu zaman başka bir açıklaması olan bir belirtidir: geniş eşlemeli kelimeler, hedef dışı konumlar ya da beklenmedik yayın yerleri. Bu yazıda şüpheyi teşhis etmek için hangi raporlara hangi sırayla bakacağınızı, Tıklama Kalitesi Formu ile inceleme talebinin ne zaman açılacağını, IP hariç tutmanın sınırlarını ve bütçeyi kalıcı olarak koruyan ayarları anlatıyoruz.

Okuru Google Ads hesabını kendisi yöneten ya da ajansın raporlarını okuyan bir işletme sahibi olarak düşündük: bir diş kliniği, bir emlak ofisi, kurulumu yapılmış küçük bir e-ticaret mağazası. Yazıda tıklama koruma yazılımlarının adını vermiyoruz; ne işe yarayıp yaramadıklarını Google'ın kendi belgelerine dayanarak tartışıyoruz.

Şüphe nereden doğar: bütçe sabah bitiyor, talep gelmiyor

Geçersiz tıklama şüphesi genellikle üç belirtiden biriyle başlar. Günlük bütçe öğleden önce tükeniyordur. Tıklama sayısı artmış ama telefon ve form talebi aynı kalmıştır. Ya da gelen formların bir kısmı anlamsız isimler ve sahte numaralarla doludur.

Bu belirtilerin her biri gerçek bir geçersiz trafik sorununa işaret edebilir. Ama Google'ın geçersiz trafik hakkındaki yardım sayfası bu konuda açık bir uyarı yapıyor: tıklama veya gösterim sayısındaki bir artış, reklamlarınızın illa geçersiz trafikten etkilendiği anlamına gelmez ve çoğu zaman bu artışlara başka durumlar neden olur. Aynı sayfa düşük dönüşüm oranının da her zaman geçersiz etkileşim demek olmadığını yazıyor.

Bu yüzden teşhisin ilk kuralı şudur: geçersiz tıklamayı, diğer açıklamalar elendikten sonra kalan açıklama olarak ele alın. Tersinden başlarsanız, bütçeyi yiyen asıl ayarı düzeltmeden aylarca rakibinizi suçlayabilirsiniz.

Google geçersiz tıklamayı nasıl tanımlıyor

Google'ın geçersiz tıklama tanımı şöyle: "Kasıtlı olarak sahte trafik ve yanlışlıkla veya yinelenen tıklamalar dahil olmak üzere, gerçek kullanıcı ilgisinden kaynaklanmayan reklam tıklamaları." Tanım üç farklı durumu birlikte kapsıyor: kötü niyetli tıklama, otomatik yazılım tıklaması ve yanlışlıkla yapılan tıklama.

Sayfadaki örnekler bunu somutlaştırıyor. Reklamlarınızı barındıran sitelerin sahiplerinin kârını ya da sizin reklam maliyetinizi artırmayı amaçlayan manuel tıklamalar; otomatik tıklama araçları, robotlar ve diğer aldatıcı yazılımlarla yapılan tıklamalar; çift tıklamanın ikinci tıklaması gibi değeri olmayan kazara tıklamalar. Geçersiz trafik sayfası bu listeye bilinen geçersiz veri merkezi trafiğini ve bir reklamverenin tıklama oranını yapay olarak düşürmeyi amaçlayan gösterimleri de ekliyor.

Tanımda "rakip" kelimesi geçmiyor ama "reklam maliyetlerinizi artırmayı amaçlayan manuel tıklamalar" ifadesi, rakibin bilerek tıkladığı durumu da kapsıyor. Yani Google açısından tıklayanın kim olduğu değil, tıklamanın gerçek bir ilgiden doğup doğmadığı önemli.

Otomatik filtre ve kredi: Google'ın yaptığı ve yapmadığı

Google geçersiz tıklamaları üç aşamada ele alıyor ve bu aşamaları bilmek, ne bekleyeceğinizi doğru kurmanızı sağlar.

Birinci aşama gerçek zamanlı filtredir. Sistemin geçersiz bulduğu tıklamalar raporlarınızdan ve faturanızdan otomatik olarak çıkarılır. Bunların sayısını kampanya raporunuza "Geçersiz tıklamalar" sütununu ekleyerek görebilirsiniz. Bu sütunda bir sayı görmek kötü bir haber değildir; Google'ın geçersiz trafik sayfasına göre bu, sistemin tespit edip filtrelediği ve sizden ücret alınmayan trafiktir.

İkinci aşama fatura öncesi düzenlemedir. Geçersiz trafik fatura oluşturulmadan önce tespit edilirse kullanım ayrıntıları buna göre düzenlenir ve o trafik için faturalandırılmazsınız.

Üçüncü aşama fatura sonrası kredidir. Fatura oluştuktan sonra tespit edilen geçersiz trafik için kredi verilir; bu kredi sonraki faturalarda ve hesap işlem geçmişinde negatif değer olarak görünür. Faturalandırma menüsündeki Özet ekranında ay kartının "Düzenlemeler" listesinde "Geçersiz Etkinlik" etiketiyle yer alır. Geçersiz Etkinlik Kredisi Raporu ise bu kredileri kampanya ve ağ bazında ayırarak gösterir.

Burada sık yapılan bir yanlış anlama var. Google'ın sayfası bunu kalın harfle yazıyor: geçersiz trafik için geri ödeme almazsınız. Para hesabınıza ya da kartınıza iade edilmez; düzenleme veya kredi yapılır. "Paramı geri istiyorum" diye açılan bir talebin karşılığı, sonraki faturada düşülen bir tutardır.

Önce başka açıklamaları eleyin

Bütçenin beklenenden hızlı bittiği bir hesapta, geçersiz tıklamaya bakmadan önce şu dört açıklamayı sırayla eleyin. Google'ın kendi sayfası trafik artışının nedenleri arasında bunların çoğunu sayıyor.

Son değişiklikler. Son iki haftada günlük bütçe, teklif stratejisi ya da maksimum tıklama başına maliyet değişti mi? Yeni ve genel bir anahtar kelime eklendi mi? Bu değişiklikler reklamın daha sık ve daha üst sırada gösterilmesine, dolayısıyla daha fazla tıklama almasına yol açar.

Eşleme türü. Geniş eşlemeli kelimeler reklamınızı beklemediğiniz aramalarda da gösterir. "Diş implantı" kelimesinin "diş implantı nasıl yapılır video" aramasında gösterilmesi geçersiz tıklama değildir ama bütçeyi aynı şekilde tüketir.

Yayın yerleri. Kampanyanız Görüntülü Reklam Ağı'na da açıksa ya da otomatik kampanya türü kullanıyorsanız, reklamınız yeni bir yayıncı sitesinde gösterilmeye başladığında trafik ani artabilir.

Mevsim ve haber etkisi. Belirli bir konuya ilginin ani artması, gerçek ama dönüşmeyen tıklamalar getirebilir.

Bu dört açıklamanın ikisi bile geçerliyse, önce onları düzeltin ve bir hafta bekleyin. Dönüşüm olmamasının ölçüm, iniş sayfası ve teklif stratejisi tarafındaki nedenlerini bütçe gidiyor dönüşüm yok teşhisi içinde adım adım anlattık; geçersiz tıklama şüphesi o sıranın sonunda gelir.

Arama terimi raporu: tıklamaların gerçekte hangi aramadan geldiği

Arama terimi raporu, reklamınızın kullanıcıların yazdığı hangi gerçek arama ifadelerinde gösterildiğini ve tıklandığını gösterir. Teşhiste en çok bilgi veren rapor budur, çünkü "kim tıkladı" sorusunu değil "hangi arama için tıklandı" sorusunu cevaplar.

Raporu son 30 gün için açın, maliyete göre sıralayın ve ilk elli satırı okuyun. Her satır için bir soru sorun: bu aramayı yapan biri benim müşterim olabilir mi? Bir emlak ofisi için "kiralık daire" alakalıdır; "kiralık daire sözleşmesi örneği" büyük olasılıkla değildir. Alakasız ifadeleri negatif kelime olarak ekleyin. Google'ın geçersiz tıklama sayfası da şüpheli etkinliğe karşı ilk önlemler arasında arama terimleri raporunun düzenli incelenmesini ve alakasız terimlerin negatif kelime yapılmasını sayıyor.

Raporda iki örüntü özellikle dikkat ister. Rakibinizin marka adının geçtiği aramalarda yoğun tıklama varsa, bu sizin rakip markasına reklam çıkıp çıkmadığınızla ilgili bir ayar sorusudur. Hiçbir anlamı olmayan, harf dizisi gibi aramalardan gelen tıklamalar ise otomatik trafiğe işaret edebilir ve kanıt dosyanıza girmelidir.

Konum ve ağ ayarları: hedef dışından gelen tıklama

Hedef dışı konumdan gelen tıklamalar, en sık karşılaşılan "sahte tıklama" şikâyetlerinden biridir ve çoğu zaman bir ayar sorunudur. Kampanyanın konum seçeneklerinde, hedeflediğiniz yerde bulunan kişilerin yanında o yerle ilgilenen kişileri de kapsayan bir ayar seçili olabilir. Google'ın tanım sayfası, hedef bölge dışından tıklama alıyorsanız konum seçeneğini "Varlık: Hedeflediğiniz yerlerde bulunan veya bu yerlere düzenli olarak giden kullanıcılar" olarak değiştirmenizi öneriyor.

Bunu kontrol etmek için konum raporunda kullanıcıların gerçek konumunu gösteren görünümü açın. Tek bir şehirde hizmet veren bir klinik, tıklamaların önemli bir kısmının başka şehirlerden ya da yurt dışından geldiğini görüyorsa, önce konum seçeneğini düzeltmesi gerekir. İstenmeyen trafik oluşturan bölgeleri açıkça hariç tutmak da mümkündür.

Ağ ayarı ikinci kontrol noktasıdır. Bir arama kampanyası yalnız Google arama sonuçlarında mı gösteriliyor, yoksa arama ortaklarında ve Görüntülü Reklam Ağı'nda da mı? Kampanya ayarlarında hangi ağların açık olduğunu kontrol edin ve dönüşüm getirmeyen ağı kapatmayı değerlendirin. Otomasyonun ağ seçimini sizin yerinize yaptığı kampanya türlerinde ne kadar kontrol kaldığını PMax ve AI Max'te kontrol sınırı konulu yazıda ele aldık.

IP hariç tutma: ne işe yarar, sınırı nerede

IP hariç tutma, belirli IP adreslerinden reklamınızın görülmesini engeller. Google'ın IP adreslerini hariç tutma sayfası kampanya başına en fazla 500 IP adresi hariç tutulabileceğini ve bir adres bloğunu hariç tutmak için yıldız işareti kullanılabileceğini yazıyor. Hariç tutma hesap düzeyinde de yapılabiliyor ve hesap düzeyindeki liste, Maksimum Performans dahil hesaptaki bütün kampanyalara uygulanıyor. Kampanya düzeyinde ise video, otel, uygulama, Maksimum Performans ve Akıllı Görüntülü Reklam Ağı kampanyalarında kullanılamıyor.

IP hariç tutmanın işe yaradığı durum dardır: kendi ofisinizin ağı, çalışanlarınızın reklamı yanlışlıkla tıklaması ya da belirli ve sabit bir adresten tekrarlayan tıklama. Sınırı ise üç noktada belirginleşir.

Birincisi, IP adresi kişiyi tanımlamaz. Google'ın geçersiz trafik sayfası aynı IP adresinden gelen birden fazla tıklamanın mutlaka geçersiz olmadığını yazıyor: aynı kişi karşılaştırma yaparken siteye birkaç kez dönebilir, internet servis sağlayıcıları çok sayıda kullanıcıya aynı ya da dönüşümlü IP adresleri atayabilir. Mobil bağlantıların büyük kısmı bu yapıdadır.

İkincisi, adres değiştirmek kolaydır. Bilerek tıklayan biri mobil veriye geçerek ya da başka bir ağdan bağlanarak hariç tutulan adresi aşar.

Üçüncüsü, yanlış adresi hariç tutmak gerçek müşterileri dışarıda bırakabilir. Paylaşılan bir adresi engellediğinizde, o adresi kullanan herkes reklamınızı göremez.

İnceleme talebi ne zaman açılır: Tıklama Kalitesi Formu

Diğer açıklamaları eledikten sonra hâlâ geçersiz trafikten şüpheleniyorsanız, Google'a inceleme talebi gönderebilirsiniz. Google'ın tanım sayfası bu talebin Tıklama Kalitesi Formu üzerinden yapıldığını ve formun geçersiz tıklamalar, düşük kaliteli form gönderimleri, konum hedeflemesi dışından gelen tıklamalar ve kısa süreli ani maliyet artışları için kullanılabildiğini yazıyor.

Zaman sınırını kaçırmayın. Geçersiz trafik sayfasına göre otomatik incelemeler ve sizin isteyebileceğiniz inceleme son 60 gün içindeki trafiği kapsıyor. Şüphe ettiğiniz günden iki ay sonra açılan bir talep, inceleme penceresinin dışına düşebilir.

Formu doldururken genel bir şikâyet yazmak yerine somut bilgi verin: hangi kampanya, hangi tarih aralığı, hangi saatlerde ne gördünüz, hangi raporları kontrol ettiniz ve hangi ayarları zaten düzelttiniz. Talebin sonucunu beklerken kampanyayı tamamen kapatmanız gerekmez; konum, eşleme ve ağ ayarlarındaki düzeltmeler zarar sınırlamaya devam eder.

Kanıt dosyası: şüpheyi belgeye çevirmek

İnceleme talebi açmadan önce, ya da ajansınızdan bir açıklama isterken, aşağıdaki kayıtları tek bir dosyada toplayın. Bu dosya hem talebinizi somut kılar hem de sorunun gerçekten geçersiz trafik olup olmadığını size gösterir.

Sunucu kayıtlarını okurken dikkatli olun. Google'ın sayfası sunucu günlüklerinin yalnız reklamdan değil organik aramadan gelen ziyaretleri de içerdiğini ve bazı üçüncü taraf yazılımların sayfa geçişlerini tıklama gibi kaydedebildiğini yazıyor. Reklam tıklamalarını diğer ziyaretlerden doğru ayırmak için otomatik etiketlemenin açık olması gerekir; bu ayarın ve onay kipinin ölçümü nasıl etkilediğini reklam ölçümünde onay ve GCLID başlıklı yazıda anlattık.

Anlamsız form gönderimleri ayrı bir sorundur ve çoğu zaman tıklamadan çok form tarafında çözülür. Google'ın geçersiz trafik sayfası potansiyel müşteri kalitesi için web formlarında sunucu tarafı doğrulama ve iki adımlı kaydolma gibi uygulamaları öneriyor. Form reklamlarında talep kalitesinin nasıl karşılaştırılacağını form reklamı ile web sitesi karşılaştırması yazımızda, gelen talepleri nitelik açısından ayırmayı ise lead puanlama tablosu içinde ele aldık.

Bütçeyi korumanın kalıcı ayarları

Teşhis bittikten sonra bütçeyi korumak için yapılacak işler büyük ölçüde aynı ayarlardır ve bir kez doğru kurulduğunda tekrar emek istemez.

1. Konum seçeneği "Varlık" olarak ayarlı. Hizmet verdiğiniz bölgede bulunan kişiler hedeflenir.
2. Negatif kelime listesi düzenli güncelleniyor. Arama terimi raporu en az iki haftada bir okunur.
3. Eşleme türleri bilinçli seçilmiş. Bütçesi sınırlı hesaplarda daha kısıtlayıcı eşleme türleri tercih edilir.
4. Ağlar kampanya amacına göre açık. Dönüşüm getirmeyen ağ kapalıdır.
5. Otomatik etiketleme açık ve dönüşüm ölçümü doğrulanmış. Hangi tıklamanın talebe dönüştüğü görünür.
6. Geçersiz tıklamalar sütunu raporda. Aydan aya değişimi izlenir.
7. Formda sunucu tarafı doğrulama var. Anlamsız gönderimler kayda girmeden ayıklanır.
8. Aylık fatura özeti kontrol ediliyor. "Geçersiz Etkinlik" düzenlemeleri kaydedilir.

Bu sekiz ayarın sahibi belli olmalıdır. Hesabı bir ajans yönetiyorsa, hesabın kimin adına açıldığı ve bu ayarlara kimin erişebildiği sözleşmede yazılı olmalı; bunun nasıl kurulacağını reklam ajansında hesap mülkiyeti yazımızda ayrıntılı anlattık.

Teşhisi siz yürütün, koruma yazılımına sonra karar verin

Bu yazıdaki teşhis sırasının çoğunu hesaba erişimi olan herkes yapabilir. Geçersiz tıklamalar sütununu eklemek, arama terimi raporunu okumak, konum seçeneğini kontrol etmek ve fatura özetindeki düzenlemelere bakmak yarım saatlik işlerdir. Tıklama Kalitesi Formu'nu doldurmak da reklamverenin kendisinin yapabileceği bir adımdır.

Tıklama koruma yazılımı almadan önce şunu bilmekte fayda var: Google'ın geçersiz trafik sayfası, üçüncü taraf izleme araçlarının, Google sistemlerinin zaten işlediği ve faturadan hariç tuttuğu yinelenen IP adreslerini ya da bot trafiğini işaretleyebileceğini yazıyor. Yani bir aracın "şu kadar sahte tıklama bulduk" raporu, o tıklamaların sizden ücret alındığı anlamına gelmeyebilir. Aracın raporunu Google'ın geçersiz tıklama sütunu ve fatura düzenlemeleriyle karşılaştırmadan karar vermeyin.

Hesap yönetimi bilgisi isteyen kısım, teşhisin ortaya çıkardığı yapısal sorundur: dönüşüm ölçümü bozuksa, kampanya yapısı arama niyetine göre kurulmamışsa ya da otomatik kampanya türlerinde hangi ayarın elinizde kaldığı belirsizse. Reklamın yerel bir hizmet işletmesi için doğru kanal olup olmadığını tartmak isterseniz SEO mu Google Ads mi kararı yazımız iki kanalı aynı ölçüyle karşılaştırıyor. Google Ads hesabının nasıl kurulup yönetildiğini ise reklam yönetimi hizmeti sayfamızda anlattık.

Sıkça Sorulan Sorular

Rakip reklamıma tıklayarak bütçemi bitirebilir mi?

Bilerek yapılan tıklamalar mümkündür ve Google'ın tanımı, reklam maliyetinizi artırmayı amaçlayan manuel tıklamaları geçersiz tıklama örnekleri arasında sayıyor. Google bu tıklamaların büyük kısmını otomatik olarak filtreleyip faturadan düşüyor. Bütçenin hızlı bitmesinin daha sık nedenleri ise geniş eşleme, hedef dışı konum ayarı ve beklenmedik yayın yerleridir; şüpheyi bu ayarları eleyerek sınamak gerekir.

Google geçersiz tıklamaların parasını iade eder mi?

İade etmez; düzenleme ya da kredi yapar. Google'ın geçersiz trafik sayfasına göre fatura oluşmadan önce tespit edilen geçersiz trafik için faturalandırılmazsınız, fatura oluştuktan sonra tespit edilen trafik için ise kredi verilir. Bu kredi sonraki faturada ve işlem geçmişinde negatif tutar olarak, fatura özetinde "Geçersiz Etkinlik" etiketiyle görünür.

Google Ads'te geçersiz tıklamalar nerede görünür?

Kampanya raporuna "Geçersiz tıklamalar" sütununu ekleyerek otomatik olarak filtrelenen tıklamaların sayısını görebilirsiniz; bu tıklamalar için ücret alınmaz. Fatura oluştuktan sonra verilen krediler, Faturalandırma menüsündeki Özet ekranında "Düzenlemeler" altında "Geçersiz Etkinlik" olarak yer alır. Geçersiz Etkinlik Kredisi Raporu bu kredileri kampanya ve ağ bazında ayırır.

Google Ads geçersiz tıklama formu nasıl doldurulur?

İnceleme talebi Tıklama Kalitesi Formu üzerinden gönderilir; form geçersiz tıklamalar, düşük kaliteli form gönderimleri, konum hedeflemesi dışından gelen tıklamalar ve kısa süreli ani maliyet artışları için kullanılabiliyor. Talep son 60 gün içindeki trafiği kapsar. Formda kampanyayı, tarih aralığını, gözlediğiniz örüntüyü, kontrol ettiğiniz raporları ve daha önce düzelttiğiniz ayarları somut olarak yazmak, incelemeyi kolaylaştırır.

IP engelleme rakip tıklamalarına karşı işe yarar mı?

Sınırlı ölçüde. Google Ads kampanya başına en fazla 500 IP adresinin hariç tutulmasına izin veriyor ve bu, kendi ofis ağınız gibi sabit adreslerde işe yarar. Ama IP adresi kişiyi tanımlamaz: mobil bağlantılar ve servis sağlayıcılar çok sayıda kullanıcıya ortak ya da değişen adresler atar, bilerek tıklayan biri de başka bir ağa geçerek engeli aşabilir. Yanlış adresi engellemek gerçek müşterileri de dışarıda bırakabilir.