QR Menü Nasıl Yapılır? Fiyat Listesi, Alerjen ve Karekod
Yapay zeka destekli taslak; yayından önce baştan sona okunur ve iddialar birincil kaynaklara karşı kontrol edilir. İçerik üretim sürecimiz

QR menü, restoran ya da kafenin fiyat listesini bir web sayfasında yayımlayıp bu sayfanın adresini masaya konan karekodla misafire açmasıdır. Nasıl yapılır sorusunun cevabı üç adımdır: menü metni yemek adı, fiyat ve alerjen bilgisiyle hazırlanır, işletmenin kendi alan adındaki bir sayfada yayımlanır, sonra bu sayfanın adresinden karekod üretilip masaya yerleştirilir. Fiyat Etiketi Yönetmeliği karekodu masadaki fiyat listesinin bir gösterim yolu olarak tanır, talep eden misafire basılı liste verilmesini de zorunlu tutar.
Karekod üretmek dakikalar süren bir iştir. Asıl iş, karekodun açtığı sayfanın doğru, güncel ve eksiksiz olmasıdır. Mutfağın menüsü değiştiğinde güncellenmeyen bir sayfa, masadaki misafire yanlış fiyat gösterir. Bu yazı QR menüyü yalnızca bir karekod olarak değil, restoranın fiyat listesinin dijital kopyası olarak ele alır.
QR menü hukuken masadaki fiyat listesinin yerini tutar mı?
QR menü, masadaki fiyat listesinin bir gösterim yolu olarak kullanılabilir, ama tek başına yeterli değildir. Misafir talep ederse fiyat listesinin ayrıca verilmesi zorunludur.
Fiyat Etiketi Yönetmeliği karekodu "Fiyat listesine erişimi sağlayan görsel" olarak tanımlar (md. 4). Yönetmeliğin 8. maddesi lokanta, restoran, kafe, pastane ve benzeri işyerleri için iki kural koyar. Birinci fıkraya göre tarife ve fiyat listeleri işyerinin giriş kapısının önüne, birden fazla kapı varsa her biri için ayrı ayrı ve hizmet sunulan masaların üstüne, tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir şekilde asılır, takılır veya konulur. İkinci fıkraya göre bu işyerlerindeki masalarda fiyat listeleri tüketicilere karekod ile de gösterilebilir. Ancak tüketicinin talep etmesi hâlinde fiyat listesinin ayrıca verilmesi zorunludur.
Bu iki fıkranın birlikte okunması şunu gösterir: karekod masadaki listenin yerine kullanılabilir, kapı önündeki liste ise ayrı bir yükümlülüktür. Karekodu okutamayan ya da okutmak istemeyen misafir için basılı bir listenin hazır bulundurulması gerekir. Kapı önüne asılan liste de karekodla değiştirilmemelidir, çünkü fıkra bu listeyi ayrıca sayar.
Yönetmeliğin 8. maddesinin 11 Ekim 2025 tarihli değişiklikle yeniden yazıldığı ve 30 Ocak 2026'da yeni bir değişiklik aldığı not edilmelidir. Mevzuat değiştikçe güncel metin mevzuat.gov.tr'den okunmalıdır. Bu yazı hukuki görüş değildir.
QR menüde hangi bilgiler bulunmalı?
QR menüde hizmete sunulan bütün ürünler, her ürünün Türk lirası cinsinden fiyatı ve alerjen bilgisi bulunmalıdır. Eksik ürün listeleyen bir QR menü, masadaki fiyat listesinin eksik olması gibi değerlendirilebilir.
Mevzuattaki ilgili kurallar:
| Kural | Kaynak | QR menüdeki karşılığı |
|---|---|---|
| Hizmete sunulan tüm ürünlerin tarife ve fiyat listelerinde yer alması zorunludur | Fiyat Etiketi Yön. md. 8/3 | Menüde olmayan bir ürün satılmaz, satılan her ürün menüde yazılı olur |
| Liste fiyatı dışında başka bir ücret alınıyorsa listede gösterilir, yiyecek içecek işyerlerinde servis, masa, kuver ücreti adıyla ilave ödeme talep edilemez | Fiyat Etiketi Yön. md. 8/6 | Menüye "servis ücreti" ya da "kuver" satırı yazılmaz |
| Fiyatlar "Türk Lirası", "TL" ya da ₺ simgesiyle yazılır (yurt dışına yönelik bazı hizmetler hariç) | Fiyat Etiketi Yön. md. 9/4 | Turist menüsünde de fiyat TL ile gösterilir |
| Toplu tüketim yerlerinde hazır ambalajlı olmayan gıdanın adı ve alerjen bilgisi menü, yazı tahtası ya da broşür benzeri araçlarla sunulur | Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yön. md. 15/5 | Her yemeğin altında alerjen satırı |
Servis ücretiyle ilgili fıkra 30 Ocak 2026 tarihli değişiklikle bugünkü hâlini almıştır ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 51. maddesini saklı tutar. QR menüde bu kurala aykırı bir satır kalmışsa, sayfa yeniden düzenlenmelidir.
Alerjen bilgisi mutfaktan alınmalıdır. Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği'nin Ek-1'inde alerjiye veya intoleransa neden olan maddeler listelenir. Bir yemeğin hangi alerjeni içerdiği, tarifi bilen kişi tarafından yazılmalı ve tarif değiştiğinde güncellenmelidir. Menü tasarımcısının tahmini, alerjen bilgisinin kaynağı olamaz.
QR menü nasıl yapılır? Adım adım
QR menü, menü verisinin hazırlanması, sayfanın yayımlanması, karekodun üretilmesi ve masada denenmesiyle yapılır.
- Menü verisini çıkarın. Mutfak ve kasadaki güncel listeden her ürünün adı, kısa açıklaması, fiyatı ve alerjenleri bir tabloya yazılır. Kasadaki fiyatla tablodaki fiyat aynı olmalıdır.
- Kategorileri belirleyin. Başlangıçlar, ana yemekler, tatlılar, içecekler gibi kategoriler misafirin telefonda aradığını bulmasını kolaylaştırır.
- Sayfayı yayımlayın. Menü, işletmenin kendi alan adındaki bir sayfada metin olarak yayımlanır. Örneğin
siteniz.com/menu. - Karekodu üretin. Bu sayfanın adresinden karekod oluşturulur. Karekodun doğrudan menü sayfasına gitmesi, araya yönlendirme sayfası girmemesi tercih edilir.
- Masada deneyin. Karekod farklı telefonlarla, masadaki ışıkta ve masa kartının gerçek boyutunda okutulur.
- Basılı listeyi hazırlayın. Talep eden misafire verilecek basılı liste ve kapı önündeki liste QR menüyle aynı fiyatları taşır.
Dördüncü adımdaki "doğrudan sayfaya gitme" tercihinin nedeni basittir: karekod üreten bazı hizmetler, kendi alan adlarında kısa bir yönlendirme adresi kullanır. Hizmet aboneliği sona erdiğinde ya da hizmet kapandığında masadaki yüzlerce karekod çalışmaz hâle gelebilir. Kendi alan adınıza giden karekod ise menü sayfasının içeriği değişse bile aynı kalır.
Menü PDF mi, web sayfası mı olmalı?
Menünün metin olarak yazılmış bir web sayfası olması, PDF ya da fotoğraf olmasından daha kullanışlıdır. Metin sayfası telefonda yakınlaştırma gerektirmeden okunur, güncellemesi kolaydır ve arama motorları tarafından okunabilir.
| Ölçüt | PDF ya da fotoğraf menü | Metin web sayfası |
|---|---|---|
| Telefonda okuma | Yakınlaştırma gerekir | Ekrana uyar |
| Güncelleme | Dosya yeniden hazırlanır ve yüklenir | Fiyat satırı değiştirilir |
| Yükleme | Dosya boyutu büyükse geç açılır | Hafif |
| Erişilebilirlik | Ekran okuyucular için zor | Okunabilir |
| Arama motoru | Sınırlı | Yemek ve fiyat metni okunur |
| Alerjen satırı | Tasarıma sığdırmak zor | Her ürünün altına yazılır |
Mobil okumanın neden önemli olduğu açıktır: QR menü yalnızca telefonda açılır. Yakınlaştırma gerektiren bir PDF, masadaki misafirin menüyü okumak için ekranı sürekli kaydırması anlamına gelir. Bir sayfanın mobilde uyumlu olup olmadığının nasıl kontrol edildiğini mobil uyumlu web sitesi ayrı bir kontrol listesiyle verir.
Fotoğrafların yeri ayrıdır. Yemek fotoğrafı menüye eklenebilir, ama menünün kendisi fotoğraf olmamalıdır. Fotoğraflar sayfanın yüklenmesini yavaşlatmamak için küçük boyutlu ve ekrana geldikçe yüklenecek şekilde eklenir. Bu tekniğin nasıl çalıştığını lazy load açıklar.
QR menü neden işletmenin kendi alan adında olmalı?
QR menünün işletmenin kendi alan adında olması, karekodun işletmenin kontrolünde kalmasını, menünün işletmenin web sitesinin bir parçası olmasını ve misafirin güvendiği bir adrese gitmesini sağlar.
Üçüncü taraf bir menü hizmetinde menü, o hizmetin alan adında ve o hizmetin şablonunda durur. Hizmet değiştirildiğinde masadaki karekodların hepsinin yeniden basılması gerekir. Menü sayfasında başka işletmelerin reklamı ya da hizmetin kendi tanıtımı görünebilir. Menü verisinin dışa aktarılıp aktarılamadığı da hizmetin koşullarına bağlıdır.
Kendi alan adındaki menü sayfası ise restoranın web sitesinin bir parçasıdır. Masada karekodu okutan misafir, menünün yanında rezervasyon, adres, çalışma saatleri ve iletişim bilgisine aynı sitede ulaşır. Sitenin geri kalanı arama motorunda "yakınımdaki restoran" aramalarında bulunmaya çalışırken, menü sayfası da bu sitenin içeriğini zenginleştirir. Alan adı ve hosting'in neden işletme adına alınması gerektiğini alan adı ve hosting satın alma açıklar.
Menü sayfası, restoranın Google'daki görünürlüğüyle de bağlantılıdır. Misafirlerin bir kısmı restoranı Google Haritalar'da bulur ve İşletme Profili'ndeki web sitesi bağlantısına tıklar. Bu bağlantının menüyü de içeren güncel bir siteye gitmesi, profildeki bilgiyle sitedeki bilginin aynı olmasını sağlar. Çalışma saatleri, adres ve telefon profilde bir türlü, sitede başka türlü yazılmışsa misafir hangisine güveneceğini bilemez. Profilin nasıl açıldığı ve doğrulandığı Google İşletme Profili oluşturma adımlarında, haritalardaki sıralamayı etkileyen üç etken ise Google Haritalarda üst sıraya çıkmak üzerine yazılan rehberde ele alınır. Menünün metin olarak yazılması burada da işe yarar, çünkü yemek adları ve mutfak türü sitenin içeriğinin bir parçası hâline gelir.
Online sipariş varsa menüde ne değişir?
Menü sayfasından online sipariş alınıyorsa, her ürünün adı ve alerjen bilgisi satın alma tamamlanmadan önce misafire gösterilmelidir. Hazır ambalajlı ürün satılıyorsa daha uzun bir bilgi listesi gerekir.
Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği'nin 17. maddesinin üçüncü fıkrası, uzaktan iletişim araçlarıyla toplu tüketim yerleri tarafından satışa sunulan gıdalar için 15. maddenin beşinci fıkrasındaki zorunlu bilgilerin hazır bulundurulmasını ister. Bu bilgiler gıdanın adı ve alerjenlerdir. Aynı maddenin ikinci fıkrası, bilgilerin satın alma işlemi sonuçlanmadan önce hazır bulundurulmasını ve uzaktan satışı destekleyen materyalde yer almasını öngörür.
Uygulamadaki karşılığı şudur: sipariş sepetine eklenen her ürünün sayfasında alerjen satırı görünmelidir. Kutulu tatlı, kavanoz sos gibi hazır ambalajlı ürünler satılıyorsa, ürün sayfasında etiket bilgilerinin daha geniş bir listesi yer almalıdır. Restoran online sipariş sisteminin menü verisi, teslim bölgesi, ödeme ve mutfak ekranıyla birlikte nasıl kurulduğunu restoran online sipariş sistemi altı parça hâlinde anlatır.
QR menüde yazılmaması gerekenler nelerdir?
QR menüde servis, masa ya da kuver ücreti satırı, yemeğe hastalık önleme ya da tedavi edici özellik atfeden ifadeler ve izinsiz sağlık beyanları yer almamalıdır.
Kaçınılacak ifadeler:
- Servis, masa, kuver ücreti: Fiyat Etiketi Yönetmeliği md. 8/6 bu ücretlerin yiyecek içecek işyerlerinde talep edilemeyeceğini yazar.
- "Şifalı", "bağışıklık güçlendiren", "hastalığa iyi gelen": Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği md. 7/3, gıdanın bir hastalığı önleme, tedavi etme veya iyileştirme özelliğine sahip olduğuna dair bilgilendirme yapılamayacağını, md. 7/4 bu kuralın gıdanın reklamı ve tanıtımı için de uygulanacağını yazar.
- "X'ten daha sağlıklı" karşılaştırmaları: Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği md. 8/3, gıda reklamlarında sağlık beyanı kapsamındaki hususların karşılaştırmaya konu edilemeyeceğini belirtir.
- Belgesiz "organik", "katkısız" iddiaları: Bu ifadeler belgeye dayanmalıdır.
Alkollü içki sunan işletmelerin ayrıca dikkat etmesi gereken bir nokta vardır. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği md. 27/11 alkollü içkilerin reklamının yapılamayacağını yazar. Menüde fiyat listesinin gösterilmesi ile tanıtım ya da kampanya dilinin kullanılması ayrı şeylerdir. İçki listesinde kampanya, öneri ya da tanıtım cümlesi yazılmaması temkinli yoldur. Bu konuda kesin çizgi için hukuki değerlendirme gerekir.
Masadaki karekod nasıl tasarlanır ve test edilir?
Masadaki karekod, kolayca okunacak bir boyutta, yüksek kontrastla ve yanında kısa bir açıklamayla tasarlanır. Test, masanın gerçek ışığında ve farklı telefonlarla yapılır.
Tasarım kontrol listesi:
- Boyut: Karekod, masadan uzanmadan okunabilecek büyüklükte basılır. Masa kartı küçükse karekod kartın büyük kısmını kaplamalıdır.
- Kontrast: Koyu karekod açık zemin üzerinde. Renkli ya da desenli zemin okunmayı zorlaştırabilir.
- Kenar boşluğu: Karekodun etrafında boş bir alan bırakılır, kartın kenarına dayanmaz.
- Açıklama: "Menü için okutun" gibi kısa bir metin ve karekodu okutamayanlar için "Basılı menü için garsonumuza sorabilirsiniz" notu.
- Malzeme: Masada silinen kartlarda karekodun yıpranmaması için dayanıklı yüzey.
- Adres: Karekodun altına menü sayfasının kısa adresi yazılır, okutamayan misafir adresi elle yazabilir.
Test aşamasında en az iki farklı işletim sistemine sahip telefonla, akşam ışığında ve gün ışığında okutma denenir. Karekodun açtığı sayfanın mobil veride hızlı yüklendiği de kontrol edilir, çünkü masadaki misafir işletmenin kablosuz ağına bağlı olmayabilir.
QR menü güncellemesi nasıl yönetilir?
QR menü güncellemesi, fiyat ya da ürün değiştiği gün yapılır ve kasadaki, kapı önündeki ve basılı listedeki fiyatlarla birlikte güncellenir. Dört listenin aynı fiyatı göstermesi, Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nin bütün ürünlerin listede yer almasını isteyen kuralı açısından da önemlidir.
Güncelleme düzeni için öneriler:
- Menü değişikliğini tek bir kişi yapar ve değişiklik tarihi sayfanın altına yazılır.
- Fiyat değişikliği önce kasa programına, sonra QR menüye, sonra basılı listelere işlenir.
- Mevsimlik ya da günlük ürünler için ayrı bir bölüm açılır, böylece sabit menü sık değişmez.
- Biten ürün menüden kaldırılır ya da "bugün yok" olarak işaretlenir.
- Alerjen satırı tarif değiştiğinde mutfaktan yeniden alınır.
Güncel tutulan bir menü sayfası, restoranın web sitesinde misafirin sık açtığı sayfalardan biri olur. Menüyü alerjen satırı, künye bilgisi ve rezervasyon bağlantısıyla sitenin geri kalanına bağlayan kurulum, restoran web sitesi çalışmasının temelidir.
QR menünün değeri, karekodun kendisinde değil, misafirin karekodu okuttuğunda gördüğü sayfanın doğruluğundadır. Masaya karekod koymak bir günlük iştir. Menüyü kasa ile aynı tutmak ise her fiyat değişikliğinde tekrarlanan bir alışkanlıktır ve QR menüyü güvenilir kılan bu alışkanlıktır.
Sıkça Sorulan Sorular
QR menü nasıl yapılır?
QR menü yapmak için önce menüdeki her ürünün adı, fiyatı ve alerjen bilgisi kasadaki güncel listeyle aynı olacak şekilde bir tabloya yazılır. Bu menü, işletmenin kendi alan adındaki bir web sayfasında metin olarak yayımlanır. Ardından sayfanın adresinden karekod üretilir, masaya konur ve farklı telefonlarla denenir. Talep eden misafir için basılı liste de hazır tutulur.
QR menü zorunlu mu?
QR menü zorunlu değildir. Fiyat Etiketi Yönetmeliği, restoran ve kafelerde masalardaki fiyat listesinin karekod ile de gösterilebileceğini yazar, yani karekod izin verilen bir yöntemdir. Aynı hüküm, tüketicinin talep etmesi hâlinde fiyat listesinin ayrıca verilmesini zorunlu tutar. Kapı önündeki fiyat listesi ise yönetmelikte ayrı bir yükümlülük olarak düzenlenmiştir.
QR menüde alerjen bilgisi yazılmalı mı?
Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği, toplu tüketim yerlerinde sunulan hazır ambalajlı olmayan gıdaların adı ve alerjen bilgisinin menüler, yazı tahtaları ya da broşür benzeri araçlarla tüketiciye sunulmasını ister. QR menü bu araçlardan biri olarak kullanılıyorsa her ürünün alerjen bilgisinin menüde yer alması gerekir. Bilgi mutfaktan alınmalı ve tarif değiştiğinde güncellenmelidir.
QR menüde servis ücreti yazılabilir mi?
Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nin 30 Ocak 2026 tarihli değişiklikle yeniden yazılan 8. maddesinin altıncı fıkrasına göre lokanta, kafe, restoran, pastane ve benzeri işyerlerinde, İş Kanunu'nun 51. maddesi saklı kalmak kaydıyla, tüketiciden servis ücreti, masa ücreti, kuver ücreti ve benzeri herhangi bir isim altında ilave ödeme talep edilemez. Bu yüzden menüye böyle bir satır yazılmamalıdır.
Ücretsiz QR menü hizmeti kullanmak doğru mu?
Ücretsiz QR menü hizmetleri hızlı bir başlangıç sağlar, ama menü o hizmetin alan adında durur ve karekod hizmetin yönlendirme adresine gidebilir. Hizmet kapanırsa ya da değiştirilirse masadaki karekodlar çalışmayabilir. Menü sayfasında başka tanıtımlar görünebilir. İşletmenin kendi alan adındaki bir menü sayfası, karekodun ve menü verisinin işletmenin kontrolünde kalmasını sağlar.