İç Mimarlık Ofisi Açmak İçin Gerekenler: Tescil ve Unvan

İç mimarlık ofisi açmanın mesleki tarafı, TMMOB İçmimarlar Odası'ndan serbest içmimarlık hizmetleri büro tescil belgesi almaktır. Odanın tescil yönetmeliğine göre iç mimarlık hizmetlerinin tamamı bu belgeye tabidir; belgeyi alabilmek için disiplin kısıtlılığı bulunmaması, kendine ait bir işyeri, ilk tescil harcı ile aidat borcunun olmaması, noter onaylı serbest meslek defteri sayfası, Odanın imza sirküleri ve taahhütnamesi ile Odanın öngördüğü meslek içi eğitim gerekir. Belge her yıl yenilenir. Yönetmelik iç mimarı dört yıllık lisans eğitimi almış meslek mensubu olarak tanımlar; şirket kuruluşu ve vergi kaydı ise ayrı adımlardır.

Aktardığımız maddeler Odanın serbest içmimarlık tescil yönetmeliğinden (2 Kasım 2026'da okundu) ve İçmimarlar Odası Ana Yönetmeliği'nden alındı. Odanın uygulama ayrıntıları ve harç tutarları için bağlı olduğunuz şube ya da temsilciliğe danışın.

Ofis açmak üç soruya ayrılır

İç mimarlık ofisi açmak isteyen birinin önünde üç ayrı soru durur ve her birinin muhatabı farklıdır:

1. Bu işi yapmaya yetkili miyim? Meslek, unvan ve büro tescili; muhatap İçmimarlar Odası.
2. İşletmem hangi hukuki biçimde kurulacak? Şahıs, ortaklık ya da şirket, vergi kaydı; muhatap mali müşavir ve ilgili kurumlar.
3. Ofisimi dışarıya nasıl tanıtacağım? Ad, künye, proje sayfaları; muhatap yine Oda düzenlemeleri, çünkü haksız rekabet hükümleri tanıtım dilini de ilgilendirir.

Bu yazı birinci ve üçüncü soruya odaklanır. İkinci sorunun vergi ve şirket tarafı mesleki tescilden bağımsız yürür; o adımı mali müşavirinizle planlayın.

"Büro tescil belgesi" ne işe yarar?

Serbest İçmimarlık Hizmetlerini Uygulama, Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliği, büro tescil belgesini 4/a maddesinde tanımlar: Oda tarafından verilen ve her yıl yenilenen, serbest içmimarın serbest içmimarlık hizmeti yapmaya yetkili olduğunu belirleyen belge. Aynı tanım, bünyesinde içmimar çalıştıran ve içmimarlık hizmeti vermeyi taahhüt eden firmaların yetkisini de bu belgeye bağlar.

7. madde kapsamı geniş çizer: yönetmeliğin 5. ve 6. maddelerinde sayılan iç mimarlık hizmetlerinin tümü büro tescil belgesine tabidir ve belgesi olmayan ya da yönetmelikteki istisnaları taşımayan içmimarlar bu hizmetleri yapmaz. 6. maddedeki liste, iç mekân tasarımından mobilya tasarımına, rölöveden şartname hazırlığına, fuar standından taşıt iç mekânına kadar uzanır.

Pratik sonuç: kendi adına iş alacak bir iç mimar için "ofis açmak", bir kira sözleşmesi ve tabela değil, öncelikle bu belgeyi almaktır.

İç mimarlık ofisi açmak için diploma gerekli mi?

Yönetmeliğin 4/b maddesi içmimarı, iç mimarlık hizmetlerini "4 yıllık lisans eğitiminden sonra" Odanın ilgili kanun ve yönetmeliklerine uygun olarak yapmaya yetkili, üyelik sıfatını ve unvanını koruyan kişi olarak tanımlar. Büro tescil belgesi de Oda üyesi içmimarlara verilir.

Bu tanımdan iki durum çıkar:

• İç mimar olarak ofis açmak: lisans diploması, Oda üyeliği ve büro tescil belgesi gerekir.
• İç mimar olmadan iç mekân işi yapan bir firma kurmak: 4/a maddesi, bünyesinde içmimar çalıştıran firmaları da tescil kapsamında anar. Böyle bir firma içmimarlık hizmeti verecekse bunu belgeli bir içmimar üzerinden yapar. Firmanın sahibi içmimar değilse kendisi bu unvanı kullanamaz.

İç mimar olmayan birinin hangi işleri kendi adına yapabileceği (örneğin yalnızca mobilya satışı ya da uygulama) bu yönetmeliğin konusu değildir; sınırın nereden geçtiğini işe başlamadan önce Odaya sormak gerekir.

Tescil için istenenler

Kendi adına serbest çalışacak içmimarın tescili ve serbest içmimar mührü alabilmesi için 8. madde şu koşulları sayar:

(b) bendi, ev ofisi ya da paylaşımlı çalışma alanı düşünenlerin özellikle sorması gereken noktadır: yönetmelik "kendine ait işyeri" der, bu ifadenin hangi kullanım biçimlerini kapsadığını açmaz. Şubenizin uygulamasını önceden öğrenin.

(d) bendi ise mesleki tescilin vergi tarafıyla kesiştiği yerdir: Oda, o yıla ait noter onaylı serbest meslek defteri sayfasını ister. Defterin ne zaman ve hangi kayıtla tutulmaya başlanacağını mali müşavirinizle netleştirin; tescil başvurusunun takvimi buna bağlı olabilir.

Ortaklı şirket ve ücretli çalışan içmimar

Ofis tek kişilik değilse yönetmelik iki ayrı yol çizer.

Ortaklı şirket (md. 10): şirkette ortak olan içmimarların tescili ve mühür alabilmesi için disiplin kısıtlılığı bulunmaması şartına ek olarak, ortakların tamamının imzaladığı ortaklık sözleşmesi ve ortakların kendi aralarında müelliflik haklarını düzenleyen sözleşme Odaya verilir.

Ücretli çalışan içmimar (md. 11): bir şirkette çalışan içmimar, şirketin ana sözleşmesindeki faaliyet konuları için ve Odanın asgari ücret tarifesinin altında kalmamak koşuluyla büro tescil belgesi aranmadan hizmet sunabilir; ancak üçüncü kişilerin işleri için serbest içmimarlık hizmeti veremez. Bunun için şirketle yapılan çalışma sözleşmesi, asgari ücretin altında ödeme yapılmadığına dair belge, noter onaylı yönetim kurulu yetki kararı ve müelliflik haklarını tanımlayan sözleşme Odaya verilir.

Müelliflik maddesi, ofisin ileride sitesinde hangi projeyi kimin adıyla göstereceğini de belirler. Birlikte üretilen bir işin sahipliği sözleşmede yazılıysa proje sayfasında da aynı biçimde yazılır.

Her yıl yenileme ve serbest içmimarlar listesi

Tescil bir kez alınıp unutulan bir belge değildir. 9. madde yenileme için disiplin kısıtlılığı bulunmamasını, tescilde istenen belgelerin güncellenmesini ve yenileme harcı ile aidatın ödenmesini ister.

16. madde, Oda birimlerinin her yıl Aralık sonuna kadar tescilini yaptırmış ya da yenilemiş içmimarları bir listeye kaydettiğini söyler. Listeye her içmimar için şu bilgiler işlenir:

• Oda sicil numarası,
• adı ve soyadı,
• büro tescil belge numarası,
• büro unvanı,
• iş adresi,
• çalışma ve uzmanlık alanı.

Bu altı alan, ofisin dışarıya göstereceği künyenin de en sağlam iskeletidir. Sitede, kartvizitte ve harita profilinde yazan bilgiler Odanın listesindekiyle aynı olduğunda, ofisi araştıran biri her kaynakta aynı kimlikle karşılaşır. 15. maddenin üçüncü fıkrası ayrıca tescile esas bilgilerde gerçeğe aykırı bildirimin büro tescil belgesinin geçersiz kılınmasına yol açabileceğini yazar; künyeyi doğru tutmanın mesleki bir karşılığı da vardır.

İş sahibiyle sözleşme ve mesleki denetim

Ofis açıldıktan sonraki ilk işte iki yükümlülük devreye girer. 13/b maddesi, içmimarın tadilat uygulamaları dahil bütün uygulamalarında hizmet başlamadan önce iş sahibiyle sözleşme imzalamak zorunda olduğunu söyler. Sözleşme; işin kapsamını, süresini, aşamalarını, bedelini ve karşılıklı hakları Odanın tip sözleşmesindeki asgari koşullarla kapsar.

13/a ve 17. maddeler ise mesleki denetimi düzenler: içmimar, yönetmelik kapsamındaki serbest içmimarlık hizmetlerini Odanın mesleki denetimine sunmakla yükümlüdür ve bu yükümlülük iş sahibinin denetim istememesiyle ortadan kalkmaz. Denetim için tescilin o yıl yenilenmiş olması, mühürlü ve imzalı projeler ile en az bedel tarifesine göre düzenlenmiş makbuz ya da fatura gibi belgeler istenir.

Bu iki yükümlülük ofisin iletişim tarafını da etkiler. Siteden gelen bir keşif talebi henüz bir iş değildir; iş, sözleşme imzalandığında başlar. Talep formunda proje ayrıntısı yerine mekân türü, yaklaşık büyüklük ve iletişim bilgisi istemek, ilk görüşmeyi sözleşme aşamasına doğru ilerletir.

Belge saklama ve projenin kime ait olduğu

14. madde ofisin arşiv düzenini de belirler. İkinci fıkranın (a) bendine göre içmimar, hizmet için verilen evrakı ve hazırladığı yazılı ve çizili dokümanları işin sona ermesinden sonra beş yıl saklamak zorundadır. (c) bendi yapı bütünlüğünü ilgilendiren tadilat, giydirme ve yenileme gibi konularda binanın proje müellifinden izin alınmasını ister; 5. madde de içmimarın yapının proje müellifiyle işbirliği içinde çalışacağını ve eser haklarına saygılı davranacağını yazar.

(ç) bendi ise 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na atıf yaparak içmimarın eserini umuma arz etme yetkisine sahip olduğunu söyler. Bu hüküm, tasarımın sahibi olarak projeyi yayımlama yetkisini ilgilendirir. İş sahibinin evinin ya da işyerinin fotoğrafının sitede yayımlanması ise ayrıca mahremiyet ve kişisel veri sorusu taşır; konumun, iç mekânda görünen kişisel eşyaların ve kişilerin yayından önce iş sahibiyle konuşulması temkinli yoldur.

Unvan: içmimar, iç mimar ve mimar

İç mimarlar TMMOB İçmimarlar Odası'na, mimarlar ise ayrı bir oda olan Mimarlar Odası'na bağlıdır. İki meslek farklı lisans programlarından, farklı oda kayıtlarıyla ve farklı mesleki düzenlemelerle yürür.

Mimarlar Odası'nın Mesleki Davranış Kuralları Yönetmeliği'nin 7/e maddesi, mimarın yasalarca verilmiş unvanlar dışında başka unvan kullanamayacağını söyler. Madde yalnızca mimarı bağlar; ancak aynı mantığın tersten işlemesi, yani iç mimarın kendini "mimar" diye tanıtmaması, unvan karışıklığını önlemenin en sade yoludur. Bu bir çıkarımdır; ofis adında, kartvizitte ve sitede "mimarlık ofisi" yerine "iç mimarlık ofisi" ya da "içmimarlık" demek bu çıkarımı uygulamaya döker. Mimarlar için tanıtım ayrıca kendi oda düzenlemeleriyle sınırlıdır ve bu yazının konusu değildir.

Yazımda bir ayrıntı daha var: Oda ve yönetmelik metinleri bitişik "içmimar" yazımını kullanır, gündelik dilde ayrı "iç mimar" da yaygındır. Ofisin kendi metinlerinde ikisinden birini seçip her yerde aynı kullanması, okuyucu açısından tutarlılık sağlar.

Ofis adı seçerken

Ad seçerken mesleki çerçeve şu sınırları çizer:

• Unvan doğruluğu: adın içmimarlık mesleğini anlatması; "mimarlık" kelimesinin tek başına kullanılmaması.
• Kıyas ve üstünlük: İçmimarlar Odası Ana Yönetmeliği'nin 8/ç maddesi üyelerin "içmimarlar topluluğunun onuruna aykırı biçimde meslekî rekabet" yapmamasını, 6/i maddesi Odanın üyeler arasında haksız rekabeti önlemesini görev olarak yazar. "En iyi", "bir numaralı" ya da başka ofislere gönderme yapan ad ve sloganlar bu ilkelerle çatışma riski taşır.
• Tutarlılık: Odaya bildirilen büro unvanı, vergi kaydındaki ad, tabela ve alan adı aynı adı taşımalı.

Odanın Web ve Sosyal Medya Yönergesi'nin yalnızca Odanın kendi kurumsal hesaplarını düzenlediğini, üyenin kendi sitesine özel bir hüküm koymadığını belirtelim. Yönerge bir "Etik Yönetmeliği"ne de atıf yapar; ancak bu adla bir belgeyi Odanın resmî yönetmelik ve şartname listesi içinde bulamadık; bu yüzden "ofis tanıtımında hiçbir kısıt yok" gibi kesin bir hükme varmıyoruz.

Açılış masraf kalemleri

Rakam yerine kalem listesi, bütçeyi şehre ve ofis büyüklüğüne göre kurmanın sağlıklı yoludur:

• Mesleki tescil: Oda üyelik aidatı, ilk tescil ve mühür harcı, yıllık yenileme harcı, meslek içi eğitim.
• Kuruluş: şahıs ya da şirket kuruluşu, vergi kaydı, noter onaylı defter.
• Mekân: kira, depozito, ofis donanımı; numune ve malzeme kitaplığı için alan.
• Yazılım ve donanım: çizim ve görselleştirme yazılımı lisansları, bilgisayar, yazıcı.
• Arşiv: beş yıllık saklama yükümlülüğü için fiziki ya da dijital arşiv düzeni.
• Tanıtım altyapısı: alan adı, kurumsal e-posta, site, harita profili, kartvizit.

Künyeden proje sayfasına: ilk sitede ne olmalı?

Yeni açılan bir ofisin sitesi büyük bir portfolyo olmak zorunda değildir; Odanın listesindeki künye ve birkaç belgeli proje yeter.

Künye satırı: ad soyad, içmimar unvanı, Oda sicil numarası, büro unvanı, iş adresi, telefon ve e-posta; Odanın listesindeki yazımla aynı.

Proje sayfası iskeleti: her proje için şu satırlar doldurulduğunda ziyaretçi neye baktığını bilir:

Projeler eklendikçe aynı iskeletin korunması, sitenin zamanla tutarlı bir arşive dönüşmesini sağlar. Beş yıllık saklama yükümlülüğü için tutulan dosya düzeni, proje sayfasının da kaynağı olabilir: sözleşmedeki kapsam rol satırını, mesleki denetim kaydı aşama satırını, müelliflik sözleşmesi de birlikte çalışılanlar satırını besler.

Konsept aşamasında kalmış bir tasarımı uygulanmış iş gibi göstermemek ve ortak üretimi tek kişinin eseri gibi sunmamak, hem müelliflik sözleşmeleriyle hem haksız rekabet ilkeleriyle uyumludur.

Sitenin hangi sayfalardan oluşacağına karar verirken kurumsal site sayfa planı bir iskelet sunar; proje sayfalarının metnini hizmet anlatımıyla dengelemek için hizmet sayfası bölümleri kullanılabilir. Siteyi yaptırırken kapsamı yazıya dökmek için web sitesi brief şablonu, takvimi planlamak için site yapım takvimi, yayından sonraki güncellemeler için de bakım sözleşmesi kapsamı yol gösterir. Alan adı ve hesapların ofis adına açılması için dijital varlık sahipliği listesi tutulmalıdır.

Künye bir kez yazılıp bırakılan bir satır değildir. Büro tescil belgesi her yıl yenilenir ve Oda birimleri tescilini Aralık sonuna kadar yaptırmış ya da yenilemiş içmimarları listeye kaydeder; yenilemenin geciktiği bir yılda sitedeki yetki satırı belgenin önüne geçer. Künyedeki belge numarasını Odanın listesindeki kayıtla aynı tutmak ve yenileme ayını takvime işlemek bu açığı kapatır. Bir iç mimarlık ofisi sitesi kurarken Next GEO Agency künyeyi Odanın listesindeki yazımla, proje sayfalarını rol ve aşama bilgisiyle hazırlar; meslektaş kıyası, üstünlük iddiası ve unvan karışıklığı taşıyan cümleler onayınıza işaretlenerek gelir. Kurulumda arama sonucunda sıra ya da müşteri sayısı sözü yoktur.

Sıkça Sorulan Sorular

İç mimarlık ofisi açmak için neler gerekir?

Mesleki tarafta TMMOB İçmimarlar Odası'ndan serbest içmimarlık hizmetleri büro tescil belgesi gerekir. Tescil yönetmeliğinin 8. maddesine göre disiplin kısıtlılığının bulunmaması, kendine ait bir işyeri, ilk tescil ve mühür harcı ile aidat borcunun olmaması, noter onaylı serbest meslek defteri sayfası, Odanın imza sirküleri ve taahhütnamesi ile meslek içi eğitim istenir. Belge her yıl yenilenir. Şirket kuruluşu ve vergi kaydı bunlardan ayrı yürüyen adımlardır.

İç mimarlık ofisi açmak için diploma gerekli mi?

İç mimar olarak ofis açmak için gerekir. Tescil yönetmeliği içmimarı dört yıllık lisans eğitiminden sonra Oda mevzuatına uygun olarak iç mimarlık hizmeti vermeye yetkili, üyelik sıfatını ve unvanını koruyan kişi olarak tanımlar ve büro tescil belgesi Oda üyesi içmimarlara verilir. Bünyesinde içmimar çalıştıran firmalar da tescil kapsamında anılır; ancak firma sahibi içmimar değilse bu unvanı kendisi kullanamaz.

Serbest içmimarlık büro tescil belgesi ne kadar süre geçerlidir?

Yönetmelik büro tescil belgesini Oda tarafından verilen ve her yıl yenilenen bir belge olarak tanımlar. Yenileme için disiplin kısıtlılığının bulunmaması, tescilde istenen belgelerin güncellenmesi ve yenileme harcı ile aidatın ödenmesi gerekir. Oda birimleri her yıl Aralık sonuna kadar tescilini yaptıran içmimarları sicil numarası, büro unvanı, iş adresi ve çalışma alanıyla bir listeye kaydeder.

İç mimar kendini mimar olarak tanıtabilir mi?

Tanıtmamalıdır. İç mimarlar İçmimarlar Odası'na, mimarlar Mimarlar Odası'na bağlıdır ve iki meslek ayrı düzenlemelerle yürür. Mimarlar Odası'nın Mesleki Davranış Kuralları Yönetmeliği'nin 7/e maddesi mimarın yasal unvanı dışında unvan kullanamayacağını söyler; madde iç mimarı doğrudan bağlamasa da aynı mantıkla iç mimarın ofis adında, kartvizitinde ve sitesinde "iç mimar" ya da "içmimar" unvanını kullanması unvan karışıklığını önler.

İç mimar iş sahibiyle sözleşme yapmak zorunda mı?

Evet. Tescil yönetmeliğinin 13/b maddesine göre içmimar, tadilat uygulamaları dahil bütün uygulamalarında hizmet başlamadan önce iş sahibiyle sözleşme imzalamak zorundadır. Sözleşme işin kapsamını, süresini, aşamalarını, bedelini ve karşılıklı hakları, Odanın tip sözleşmesindeki asgari koşulları karşılayacak biçimde içerir. İçmimar ayrıca hizmetlerini Odanın mesleki denetimine sunmakla yükümlüdür ve hazırladığı dokümanları işin bitiminden sonra beş yıl saklar.