Alışveriş kanallarına ürün göndermeye başlayan her mağazanın er ya da geç karşılaştığı ekran aynıdır: bir kısım ürün onaylanmış, bir kısmı "reddedildi" etiketiyle beklemektedir. Reddedilen ürün yayında görünmez, reklamı çıkmaz ve o ürün için harcanan bütün hazırlık boşa gider.
İlk refleks genellikle tek tek düzeltmek olur. Reddedilen ürünün satırı açılır, hata okunur, panelde bir alan doldurulur, yeniden gönderilir. Bu yöntem birkaç üründe işe yarar; birkaç yüz üründe sürdürülemez ve daha kötüsü, aynı hata bir sonraki güncellemede geri gelir. Çünkü düzeltme, verinin çıktığı yerde değil, çıktının kendisinde yapılmıştır.
Aşağıdaki metin konuyu iki başlıkta ele alıyor: red nedenlerinin hangi ailelere ayrıldığı ve ürün verisinin tek kaynaktan üretilmesinin bu ailelerin çoğunu neden kendiliğinden kapattığı. Kural metinleri zaman içinde değiştiği için burada tek tek kural maddesi yazmıyoruz; her red satırındaki bağlantı, o günkü geçerli kural metnine gider ve nihai referans odur.
Besleme dosyası bir ihracat değil, ürün verinizin aynasıdır
Besleme dosyası çoğu ekipte "dışarıya gönderilen bir dosya" olarak görülür. Doğru bakış tersidir: dosya, ürün verinizin dışarıdan nasıl göründüğünün aynasıdır. Dosyada eksik olan alan, ürün kaydınızda eksiktir; dosyada tutarsız görünen fiyat, sitenizde de tutarsızdır.
Bu bakış açısı pratik bir sonuç doğurur. Reddedilen ürünü dosyada düzeltmek, aynanın üzerine yazı yazmaya benzer: bir sonraki güncelleme onu siler. Kalıcı düzeltme, ürün kaydının kendisinde yapılır.
İkinci sonuç ölçüm tarafındadır. Onaylanan ürün sayısı, kataloğun sağlığını gösteren en dürüst göstergelerden biridir. Sitede düzgün görünen bir katalog, dışarıya gönderildiğinde reddediliyorsa, gördüğünüz şey bir kanal sorunu değil bir veri sorunudur.
Reddin dört ailesi
Red nedenleri kalabalık görünür ama pratikte dört aileye ayrılır. Aile belirlendiğinde çözüm de belirlenir.
Eksik veya geçersiz alan. Zorunlu bir alan boştur ya da beklenen biçimde değildir: ürün kimliği, marka, durum bilgisi, kategori, görsel bağlantısı. Bu ailenin çözümü veri tarafındadır ve genellikle topludur — aynı alan bir üründe boşsa çoğu zaman yüzlercesinde de boştur.
Uyuşmazlık. Dosyadaki bilgi ile ürün sayfasındaki bilgi birbirini tutmuyordur: fiyat farklıdır, stok durumu farklıdır, para birimi farklıdır. Bu aile en sinsi olanıdır çünkü her iki taraf da kendi içinde doğrudur.
Politika. Ürünün kendisi ya da açıklaması kanalın izin verdiği sınırın dışındadır: kısıtlı ürün grupları, sağlık veya sonuç iddiası içeren metinler, yanıltıcı ifadeler. Çözümü veri değil içerik ve bazen ürün seçimidir.
Teknik. Dosyaya erişilememiştir, biçim bozuktur, görsel bağlantısı açılmamaktadır ya da sayfa tarayıcıya kapalıdır. Bu ailenin çözümü altyapı tarafındadır ve genellikle bir ürünü değil dosyanın tamamını etkiler.
Reddedilen ürün listesini ilk gördüğünüzde yapılacak iş tek tek düzeltmek değil, satırları bu dört aileye ayırmaktır. Ailelerin dağılımı, işin nerede olduğunu söyler.
Fiyat ve stok uyuşmazlığı: sayfa ile beslemenin ayrışması
Uyuşmazlık ailesinin en yaygın iki üyesi fiyat ve stoktur. İkisinin de kaynağı aynıdır: dosya bir anın fotoğrafını taşır, sayfa ise canlıdır.
Fiyat tarafında üç tipik ayrışma görülür. Birincisi zamanlama: kampanya sitede başlamış ama dosya henüz yenilenmemiştir. İkincisi kapsam: sayfada görünen fiyat kampanyalı fiyattır, dosyada liste fiyatı gönderilmektedir. Üçüncüsü ek kalemler: sayfada fiyata dahil görünen bir şey dosyada ayrı bir alan olarak beklenmektedir.
Stok tarafında ise sorun genellikle varyant seviyesindedir. Ürünün bazı seçenekleri tükenmiş, sayfa "stokta" göstermeye devam ediyordur; ya da tersi. Bu, katalog kurgusunun doğrudan bir sonucudur — stok en alt varyant seviyesinde tutulmuyorsa, dışarıya gönderilen bilgi de doğru olamaz. Varyant ve stok kodu kurgusunun nasıl kurulacağını katalog ve varyant mimarisi yazımızda uzun uzun tartıştık.
Uyuşmazlığın kalıcı çözümü güncelleme sıklığını artırmak değil, iki tarafın aynı kaynaktan beslenmesidir. Sıklık artırmak farkı küçültür, ortadan kaldırmaz.
Ürün kimliği ve marka: hangi ürün için hangisi
Ürün kimliği alanları, kanalın sizin ürününüzü dünyadaki diğer ürünlerle eşleştirmesini sağlar. Üç alan birlikte çalışır: üreticinin verdiği küresel ürün numarası, üreticinin kendi parça numarası ve marka.
Genel mantık şudur: ürün bir üretici tarafından seri olarak üretiliyorsa, küresel numarası vardır ve gönderilmesi beklenir. Bu numara işletme tarafından uydurulmaz; ambalajda ya da üreticinin ürün listesinde bulunur.
Kendi ürettiğiniz, el yapımı ya da özel üretim ürünlerde bu numara bulunmayabilir. Bu normal bir durumdur ve kanalların bunun için ayrı bir bildirim yolu vardır: ürünün böyle bir kimliği olmadığı açıkça belirtilir ve bunun yerine marka ile parça numarası kullanılır. Alanı boş bırakmak ile "yok" olarak bildirmek aynı şey değildir; ikincisi kabul edilir, birincisi genellikle red üretir.
Marka alanında en sık görülen hata, mağaza adının marka olarak yazılmasıdır. Bayilikle satılan bir üründe marka üreticinin markasıdır; mağaza adı marka alanına yazıldığında ürün yanlış eşleşir.
Hangi ürün grubunda hangi alanın zorunlu olduğu kanaldan kanala ve zaman içinde değişir. Bu yüzden doğru alışkanlık, listeyi ezberlemek değil, red satırındaki bağlantıdan o günkü geçerli gereksinim tablosuna bakmaktır.
Görsel kuralları ve en sık takılan üç madde
Görsel tarafındaki redler genellikle üç başlıkta toplanır ve üçü de kolayca önlenebilir.
Erişilebilirlik. Görselin bağlantısı doğrudan açılabilir olmalıdır. Oturum gerektiren, yönlendirme zincirinden geçen ya da tarayıcılara kapalı bir adres, kanal tarafından indirilemez. Görsel adreslerinin taranmaya açık olduğunu kontrol etmek, dosyayı göndermeden önce yapılacak işlerdendir.
Üzerine eklenen unsurlar. Ürün görselinin üzerine yerleştirilen kampanya rozetleri, logolar, fiyat etiketleri ve çerçeveler çoğu kanalda kabul edilmez. Bu tür görseller site içinde kullanılabilir ama dışarıya gönderilen alan için sade ürün görseli ayrı tutulmalıdır.
Yer tutucu ve kalite. "Görsel yakında" tipi yer tutucular, aşırı küçük görseller ve ürünün seçilemediği kareler reddedilir. Varyantlı ürünlerde ek bir tuzak var: bütün varyantlar için aynı görselin gönderilmesi, kırmızı ürünün mavi görselle listelenmesine yol açar ve bu hem red hem iade üretir.
Politika reddi: kısıtlı ürün ve iddia içeren açıklama
Politika ailesi diğer üçünden farklıdır: veriyi düzeltmek yetmez, satılan şeye ya da anlatılan şeye bakmak gerekir.
İki alt küme var. Birincisi ürünün kendisi: bazı ürün grupları alışveriş kanallarında hiç listelenemez, bazıları belge ya da ek onay ister. Bu, mağazanın hatası değil kanalın kuralıdır; ürünün o kanalda satılamayacağını erken görmek, aylarca red kovalamaktan iyidir.
İkincisi açıklama metni. Sağlıkla ilgili sonuç iddiaları, kesinlik bildiren ifadeler, karşılaştırmalı üstünlük cümleleri ve aciliyet yaratan abartılı ifadeler politika reddi üretebilir. Buradaki tuzak, aynı metnin site içinde sorunsuz görünmesidir; kanal, kendi kurallarını uygular.
Bu ikinci küme, ürün açıklamalarının nasıl yazıldığıyla doğrudan ilgilidir. İddia yerine ölçülebilir bilgi veren, ürünün ne olduğunu ve neyi karşıladığını anlatan açıklamalar hem politika tarafında sorun çıkarmaz hem de otomatik sistemler tarafından daha iyi okunur. Bunun nasıl kurulduğunu, ürün açıklamalarının AI aramalarında nasıl okunduğunu anlattığımız yazıda örneklemiştik.
Tek kaynak mimarisi: site, alışveriş kanalı ve pazaryeri aynı yerden
Red satırlarının büyük kısmı tek bir yapısal kararla kapanır: ürün verisinin tek bir kaynakta tutulması ve bütün çıktıların o kaynaktan üretilmesi.
Pratikte bu şu demektir. Ürünün adı, açıklaması, öznitelikleri, fiyatı, stoğu ve görselleri tek bir yerde — genellikle mağaza panelinin ürün kaydında — tanımlıdır. Site sayfası bu kayıttan üretilir, alışveriş kanalı beslemesi bu kayıttan üretilir, pazaryeri dosyası bu kayıttan üretilir. Hiçbir kanal için elle hazırlanmış ayrı bir tablo tutulmaz.
Elle tutulan ayrı tabloların bedeli hemen görünmez. Bir kampanya günü fiyat panelde değişir, tabloda değişmez; iki hafta sonra red listesi kabarır ve kimse nedenini hatırlamaz. Aynı bilgi kaç yerde ayrı yazılıyorsa, ayrışma ihtimali o kadar artar.
Sayfadaki yapılandırılmış veri de aynı kaynaktan üretilmelidir. Sayfa metni, işaretleme ve besleme dosyası aynı ürün kaydından çıkıyorsa üçü çelişemez; ayrı ayrı yazılıyorsa çelişmemeleri tesadüf olur. İşaretlemenin bu bütünün neresine oturduğunu yapılandırılmış veri ve güven sinyalleri yazımızda tartışmıştık.
Pazaryeri dosyası ile alışveriş kanalı beslemesi aynı dosya olabilir mi
Kısa cevap: aynı kaynaktan üretilir ama aynı dosya olmaz.
Her kanalın kendi alan adları, zorunlu alanları, kategori sözlüğü ve biçim kuralları vardır. Birinin beklediği kategori kodu diğerinde karşılıksızdır; birinin kabul ettiği açıklama uzunluğu diğerinde aşılır. Tek dosyayı iki yere göndermeye çalışmak, iki tarafta da eksik veri anlamına gelir.
Doğru kurgu iki katmanlıdır. Altta ürün kaydı — bütün bilginin tek sürümü. Üstte kanal başına bir dönüştürme katmanı: alanları o kanalın beklediği isimlere eşler, kategori sözlüğünü çevirir, biçim kurallarını uygular. Bir bilgi değiştiğinde tek yerde değişir, bütün kanallar aynı anda güncellenir.
Bu katmanın nerede duracağı altyapıya bağlıdır; bazı yapılar dönüştürmeyi kendi içinde sunar, bazılarında ayrı bir araç gerekir. Hangisi olursa olsun kural aynı kalır: bilginin tek bir doğru sürümü vardır ve kanal dosyaları o sürümden türetilir.
Onay oranını bir ölçüm kalemi hâline getirmek
Red listesi bir sorun listesi olarak değil, bir gösterge olarak okunmalıdır. Bunun için tek bir sayı yeterli: gönderilen ürünlerin kaçının aktif olarak yayında olduğu.
Bu sayıyı düzenli aralıklarla kaydetmek üç şey sağlar. Birincisi, bir düzeltmenin işe yarayıp yaramadığını gösterir. İkincisi, ani düşüşlerde bir şeyin bozulduğunu haber verir — genellikle bir altyapı güncellemesi veya kural değişikliği. Üçüncüsü, red nedenlerinin aile dağılımıyla birlikte okunduğunda işin nerede olduğunu söyler.
Aynı ölçümü kanal bazında ayrı tutmak gerekir. Bir kanalda yüksek onay oranı, diğerinde de yüksek olacağı anlamına gelmez; kurallar farklıdır.
Reklam tarafında bu ölçümün doğrudan bir karşılığı vardır: yayında olmayan ürün için kampanya kurmak mümkün değildir ve bütçe planı buna göre yapılır. Reklam yönetiminin bu tarafını reklam yönetimi hizmet sayfamızda anlattık.
Reddedilen ürünü yeniden gönderme sırası
Düzeltme yapıldıktan sonra izlenecek sıra şudur.
- Aileyi belirle. Red satırını dört aileden birine yerleştir; aynı aileye giren bütün ürünleri birlikte ele al.
- Kaynakta düzelt. Düzeltmeyi dosyada değil ürün kaydında yap; yoksa bir sonraki güncellemede geri gelir.
- Sayfayı kontrol et. Uyuşmazlık ailesinde sayfanın da güncellendiğinden emin ol; iki taraf aynı anda doğru olmalı.
- Dosyayı yenile. Güncellemenin gerçekten dosyaya yansıdığını, dosyanın kendisini açıp kontrol et.
- Bekle ve kaydet. Yeniden değerlendirme anında olmaz; sonucu kaydet ve aynı ailenin tekrar edip etmediğine bak.
Beşinci adım en çok atlanan adımdır. Kayıt tutulmadığında aynı hata birkaç ay sonra yeniden ortaya çıkar ve iş baştan yapılır.
Ürün verisinin, işaretlemenin ve kanal dosyalarının tek kaynaktan nasıl üretildiği e-ticaret kurulum hizmetimizin iş kalemleri arasında tanımlı. Kendi red listenizi birlikte ayıklamak isterseniz bize yazabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Ürünüm reddedildi, düzelttim; ne kadar sürede onaylanır?
Kesin bir süre vermek doğru olmaz; yeniden değerlendirme kanalın kendi işleyişine, red ailesine ve kataloğun büyüklüğüne göre değişir. Anında olmadığı ise kesindir. Beklerken yapılacak doğru iş, aynı düzeltmenin dosyaya gerçekten yansıyıp yansımadığını kontrol etmektir: pek çok "bir türlü onaylanmıyor" vakasının nedeni, düzeltmenin panelde yapılıp dosyanın yenilenmemiş olmasıdır. Politika ailesindeki redler ayrı bir başlıktır; orada düzeltme genellikle bir alan doldurmakla değil metni ya da ürün seçimini değiştirmekle olur.
Küresel ürün numarası olmayan ürünü nasıl gönderirim?
Alanı boş bırakarak değil, o ürünün böyle bir kimliği olmadığını açıkça bildirerek. Kanalların bunun için ayrı bir alanı vardır ve doğru kullanıldığında ürün numara olmadan da kabul edilir. Bu durumda marka ve üreticinin kendi parça numarası daha kritik hâle gelir; ikisi birlikte ürünün kimliğini taşır. El yapımı, özel üretim ve tek parça ürünlerde bu yol olağan çözümdür. Yapılmaması gereken tek şey, uydurma bir numara üretmektir: numara başka bir ürüne aitse ürün yanlış eşleşir ve sonuç red olmasa bile yanlış listelemedir.
Beslemeyi elle mi hazırlamalıyım, otomatik mi?
Katalog birkaç düzine ürünle sınırlıysa ve fiyatlar nadiren değişiyorsa elle hazırlanmış bir dosya çalışabilir. Bunun dışındaki her durumda otomatik üretim gerekir, çünkü elle hazırlanan dosya bir anın fotoğrafıdır ve fiyat ile stok her gün değişir. Asıl ölçüt ürün sayısı değil, değişim sıklığıdır: yüz ürünlü ama her hafta kampanya yapan bir mağazada elle dosya sürdürülemez. Ara bir yol da mümkündür: dosya otomatik üretilir, üzerine yalnızca kanal bazlı istisnalar için küçük bir kural katmanı eklenir.
Hesap askıya alınırsa ne yapılır?
Önce nedenini okumak, sonra ürün göndermeyi denemeyi bırakmak gerekir. Askıya alma genellikle politika tarafındaki bir bulgudan kaynaklanır ve bu bulgu çoğu zaman tek bir ürünle değil, sitenin genel durumuyla ilgilidir: iletişim bilgisinin bulunamaması, iade ve teslimat koşullarının erişilebilir olmaması, ödeme adımının beklenen bilgileri göstermemesi gibi. Doğru sıra, bildirilen konuyu sitede gerçekten düzeltmek, düzeltmeyi belgeleyecek biçimde sayfaları yayına almak ve ardından incelemeyi talep etmektir. Aynı talebi düzeltme yapmadan tekrarlamak süreci uzatır.
Kanaldaki fiyat ile sitedeki fiyat arasında küçük bir fark olabilir mi?
Pratikte küçük bir fark bile uyuşmazlık olarak değerlendirilir ve red üretebilir; hedeflenmesi gereken şey iki tarafın birebir aynı olmasıdır. Fark genellikle kasıtlı değildir: yuvarlama kuralı, kampanya hesaplama sırası ya da dosyanın yenilenme zamanı farkı yaratır. Kalıcı çözüm, sayfada gösterilen nihai fiyatın dosyaya gönderilen fiyatla aynı hesaptan çıkmasıdır. Ayrıca sayfada fiyatın yanında görünen ek kalemlerin — kargo gibi — kanalın kendi alanlarına doğru yerleştirilmesi gerekir; bunlar fiyat alanına eklendiğinde de uyuşmazlık görünür.