SEO Ajansı mı Freelancer mı? İşe Göre Karar Rehberi

SEO ajansı mı freelancer mı sorusunun cevabı ekip büyüklüğünden değil, satın alacağınız işin türünden çıkar. Tek seferlik ve sınırları belli bir iş (teknik denetim, site taşıma, tek bir sayfa grubunun düzeltilmesi) için deneyimli bir serbest çalışan çoğu zaman yeterlidir. Teknik bakım, içerik üretimi ve aylık raporun her ay birlikte yürümesi gereken sürekli bir iş için birden fazla beceriyi ve yedeği olan bir yapı, yani ajans ya da birlikte çalışan bir serbest çalışan ekibi daha güvenlidir. Küçük bir yerel işletmeyseniz ve haftada birkaç saat ayırabiliyorsanız, üçüncü bir seçenek de var: işin önemli kısmını kendiniz yapmak. Hangisini seçerseniz seçin değişmeyen tek kural şudur: Search Console, analitik ve Google Ads hesapları işletmenin adına açılır, hizmet verene yalnızca erişim verilir.

Şeffaflık için bir not: bu yazıyı bir ajans yazıyor ve Next GEO Agency 1-10 kişilik küçük bir ekip. Bu yüzden aşağıdaki tablolarda "ajans her durumda daha iyidir" varsayımı yok; her seçeneğin hangi işte öne çıktığı ve hangi koşulda risk taşıdığı ayrı ayrı yazılı.

Üç seçenek ve sorulacak tek soru

Karar masasında genellikle üç seçenek vardır:

• Serbest çalışan (freelancer): tek başına çalışan, işi kendisi yapan SEO uzmanı. Bazen gerektiğinde başka serbest çalışanlarla iş birliği yapar.
• Ajans: işin birden fazla kişi arasında bölündüğü, hesap yönetimi, teknik iş ve içeriğin farklı ellerde olabildiği yapı. Ajans sözcüğü büyüklük söylemez; üç kişilik de olabilir, otuz kişilik de.
• Kendin yap: işletme sahibinin ya da çalışanlardan birinin işi öğrenip yürütmesi; gerektiğinde dışarıdan tek seferlik destek alınır.

Bu üç seçenek arasında doğru soru "hangisi daha iyi" değil, "satın almak istediğim iş kaç farklı beceri istiyor ve ne kadar sürecek" sorusudur. Cevap bu iki değişkene göre değişir.

SEO hangi işlerden oluşur, hangisi kime uygun düşer

SEO tek bir iş değildir. Bir yerel hizmet işletmesinin sitesinde yapılan işler genellikle şu kalemlere ayrılır ve her kalemin istediği beceri farklıdır:

Tablonun son satırı kararın düğümüdür. Tek tek kalemlerin çoğunu iyi bir serbest çalışan da yapabilir. Fark, kalemlerin aynı anda ve her ay sürmesi gerektiğinde ortaya çıkar: tek kişinin kapasitesi, tatili, hastalığı ya da başka müşterisindeki yoğunluk doğrudan sizin takviminize yansır.

Serbest çalışanla çalışmanın güçlü ve zayıf yanları

Serbest çalışanın en belirgin avantajı doğrudan iletişimdir: işi konuştuğunuz kişi işi yapan kişidir. Arada hesap yöneticisi katmanı olmadığı için soru sorduğunuzda cevabı ilk elden alırsınız ve kapsam değişikliği daha esnek konuşulur. Tek seferlik işlerde, örneğin bir teknik denetimde ya da site yenilemesindeki yönlendirme planında, bu doğrudanlık işin hızını ve kalitesini artırabilir.

Zayıf yan, tek kişiye bağımlılıktır. Bu kişi bir ay ulaşılamaz olursa iş durur; başka bir projeye geçerse sitenizin geçmişi onun kafasında kalır. Ayrıca tek bir kişinin teknik SEO, içerik yazımı ve raporlamada aynı derinlikte olması sık rastlanan bir durum değildir; genellikle biri güçlü, diğerleri ikinci plandadır.

Bir serbest çalışanla anlaşırken şu üç şeyi baştan yazıya geçirin: işin kapsamı ve teslim edilecek çıktılar, ulaşılamadığı durumda işin nasıl devam edeceği, sözleşme ve fatura düzeni. Son madde küçük görünür ama işletmenin muhasebesinde ve ileride çıkabilecek bir anlaşmazlıkta belirleyici olur.

Ajansla çalışmanın güçlü ve zayıf yanları

Ajansın avantajı becerilerin ve kişilerin çoğul olmasıdır. Teknik iş, içerik ve raporlama farklı kişilerde olabilir; biri izne çıktığında iş devam eder. Sürekli ve çok kalemli bir çalışmada bu süreklilik, işin aksamadan yürümesini sağlar. Kurumsal bir yapı genellikle yazılı süreçler, şablon raporlar ve düzenli toplantı ritmi de getirir.

Zayıf yanlar da somuttur. Satış görüşmesini yapan kişi ile işi yapan kişi farklı olabilir ve kimin sitenize gerçekten dokunduğunu bilmeyebilirsiniz. Hesap yöneticisi katmanı iletişimi yavaşlatabilir. Bazı ajanslar asgari sözleşme süresi ister, bazıları standart paketin dışına çıkmakta zorlanır. Büyük bir ajansta küçük bir müşterinin önceliği de doğal olarak sınırlı kalabilir.

Bu yüzden ajansla görüşürken "kaç kişisiniz" sorusundan daha önemli olan, "benim sitemde hangi işi kim yapacak ve ben o kişiyle konuşabilecek miyim" sorusudur. Aynı mantık GEO tarafında da geçerli; iç ekip ile dış ekip arasındaki seçimi iç ekip mi ajans mı yazısında ayrı bir karar matrisiyle ele aldık.

Üçüncü seçenek: işin bir kısmını kendiniz yapmak

Google'ın SEO hizmeti almayı düşünenler için yazdığı "Do you need an SEO?" belgesi bu seçeneği açıkça önerir: "If you run a small local business, you can probably do much of the work yourself." Belge başlangıç noktası olarak Google'ın SEO başlangıç rehberini gösterir ve sonunda bir profesyonel tutulsa bile bu tekniklerin bilinmesinin, hizmet verenin ne yaptığını anlamak için yararlı olduğunu ekler.

Kendin yap seçeneği şu koşullarda gerçekçidir:

• Site az sayfalıdır ve hizmetler birkaç başlıkta toplanır.
• Siteye içerik ekleyip düzenleyebileceğiniz bir yönetim paneli vardır.
• Haftada birkaç saati düzenli olarak bu işe ayırabilirsiniz.
• Search Console'u açıp temel raporları okumayı öğrenmeye isteklisinizdir.

Kendiniz yürütmeye karar verirseniz ilk ay için kısa bir başlangıç listesi işinizi kolaylaştırır: Search Console mülkünü kendi hesabınızla doğrulamak, site haritasını göndermek, her ana hizmet için ayrı bir sayfa olup olmadığına bakmak, sayfa başlıklarının aranan ihtiyacı adlandırıp adlandırmadığını kontrol etmek ve ayda bir kez performans raporunda hangi sayfanın hangi sorguda göründüğünü not etmek. Bu liste bir uzmanlık programı değildir, ama ileride dışarıdan destek aldığınızda karşınızdakinin ne yaptığını anlamanızı sağlar.

Şu durumlarda ise tek başına yetmez: site taşıma veya alan adı değişikliği gibi geri dönüşü zor bir iş varsa, sitede dizinle ilgili teknik bir sorun çıkmışsa ya da düzenli içerik üretecek zaman yoksa. Pratik bir orta yol, teknik denetimi ve yönlendirme gibi riskli işleri dışarıdan tek seferlik almak, düzenli bakımı ve sayfa güncellemelerini içeride yürütmektir. Site yenileme sırasında sıralama kaybını önleyen adımları site yenilemede 301 haritası yazısında anlattık; bu tür işler dışarı verilecek ilk adaydır.

Karar tablosu: sekiz kriter, üç seçenek

Aşağıdaki tablo seçenekleri işletme tarafındaki kriterlerle karşılaştırır. Her satırda sizin için hangi sütunun daha uygun olduğunu işaretleyin; işaretlerin yoğunlaştığı sütun, başlangıç noktanızdır.

Tablo kesin bir sonuç vermez; bir yön verir. Örneğin, sitesi on sayfalık bir güzellik salonu için örnek senaryo: hizmet sayfaları bir kez düzeltilecek, ardından ayda bir kampanya duyurusu eklenecekse, teknik denetimi bir serbest çalışana yaptırıp gerisini içeride yürütmek makul olabilir. Aynı salon üç şubeye çıkıp her şube için ayrı sayfa, düzenli içerik ve aylık rapor istiyorsa, kalemler çoğaldığı için ekip yapısı öne çıkar.

Hesap sahipliği: kim çalışırsa çalışsın işletmede kalacaklar

Seçim ne olursa olsun, şu hesaplar işletmenin kendi Google hesabı altında açılmalıdır: Search Console mülkü, analitik hesabı, Google Ads hesabı ve sitenin barındırma ile alan adı kayıtları. Hizmet verene işin gerektirdiği kadar erişim verilir; iş bittiğinde erişim kaldırılır ve geçmiş veri sizde kalır.

Search Console. Google'ın Search Console izin belgesi sahip (owner), tam kullanıcı ve kısıtlı kullanıcı rollerini ayırır. Sahip tüm ayarları ve kullanıcıları yönetir; belgeye göre her mülkün en az bir doğrulanmış sahibi olmalıdır, yoksa mülke kimse erişemez. Doğrulanmış sahiplik siteye yerleştirilen bir doğrulama kodu ile kurulur. En temiz düzen, işletmenin kendi hesabının doğrulanmış sahip olması ve hizmet verenin işin gerektirdiği kullanıcı rolüyle eklenmesidir. Google'ın "Do you need an SEO?" belgesi de bir SEO denetimi aşamasında Search Console'da yalnızca okuma erişimi verilmesini, yazma erişiminin bu aşamada verilmemesini önerir.

Analitik. Google Analytics'te kullanıcı eklemek ve düzenlemek için Yönetici rolü gerekir; belge, son Yönetici rolündeki kullanıcının kendini silemeyeceğini de bir güvenlik önlemi olarak yazar. Bu rolün işletme tarafında durması, hesabın kimseye bağımlı kalmaması demektir.

Google Ads. Bir yönetici hesabı (MCC) müşteri hesabına bağlanıp onun sahibi olabilir. Google'ın yönetici hesabı belgesi bu bağlantının müşteri hesabından veri sahipliğini ve yönetim haklarını almadığını, müşteri hesabının verisinin sahibi olmaya devam ettiğini ve bağlantıyı kaldırabildiğini yazar. Reklam hesabının kimin adına açılacağı ve ücret modelleri konusunu reklam ajanslarının ücret modelleri yazısında ayrıntılı ele aldık. Alan adından sosyal medya hesaplarına kadar tüm dijital varlıkların listesi için dijital varlık mülkiyeti kontrol listesini kullanabilirsiniz.

Görüşmede sorulacak sorular

Google'ın aynı belgesi, bir SEO hizmeti vereni değerlendirirken sorulabilecek soruları da sıralar: önceki işlerden örnek gösterip gösteremeyeceği, Google Search Essentials kurallarına uyup uymadığı, hangi sonucu hangi zaman aralığında beklediği, başarıyı nasıl ölçtüğü, sizin sektörünüzdeki ve şehrinizdeki deneyimi, ne kadar süredir bu işi yaptığı, sizinle nasıl iletişim kuracağı ve sitede yaptığı tüm değişiklikleri gerekçeleriyle paylaşıp paylaşmayacağı. Bu sorular serbest çalışana da ajansa da aynen sorulur.

Bunlara karar sorusuna özgü beş soru ekleyin:

1. Sitemde işi fiilen kim yapacak ve o kişiyle doğrudan konuşabilecek miyim?
2. Siz ulaşılamadığınızda işi kim sürdürecek?
3. Yapılan her değişiklik tarihiyle bir kayda geçiyor mu, bu kaydı görebilecek miyim?
4. Hesaplar kimin adına açılacak, size hangi erişim düzeyi yetecek?
5. Çalışma bittiğinde bana neler teslim edilecek?

Bu beş sorunun cevabı yazılı ve net geliyorsa, karşınızdaki yapının büyüklüğü ikincil hâle gelir. Gelen teklifleri birbirine karşı satır satır okumak için SEO teklifi nasıl değerlendirilir yazısındaki kapsam birimlerini kullanabilirsiniz.

Her iki seçenekte de geçerli kırmızı bayraklar

Aşağıdaki işaretler, karşınızda kim olursa olsun, durup tekrar düşünmeyi gerektirir:

• Sıralama garantisi. Google'ın belgesi bu konuda net: "No one can guarantee a #1 ranking on Google." Belirli bir sırayı garanti eden teklif, ya ölçülemeyecek bir şeyi vaat ediyordur ya da düşük talepli bir kelime seçerek sözü kolaylaştırıyordur.
• Hesapların hizmet verenin adına açılması. Çalışma bittiğinde verinin ve geçmişin de onunla gitmesi anlamına gelir.
• Yapılan işin açıklanmaması. Belge, ne yapacağını açıkça anlatmayan ya da gizli davranan bir hizmet verenden uzak durulmasını önerir.
• Bağlantı satın alma önerisi. Sıralamayı etkilemek için bağlantı alıp satmak Google'ın spam politikalarına aykırıdır ve riski işletmede kalır.
• Erişim talebinin gerekenden geniş olması. Denetim aşamasında okuma erişimi yeterlidir; sunucu ve yönetim paneli erişimi işin gerektirdiği an ve gerekçesiyle verilir.

Ajans tarafını değerlendiriyorsanız

Kararınız ekip yapısına yöneliyorsa, bizim tarafımızda yapılan işin kalemlerini, aşamalarını ve vaat etmediğimiz şeyleri SEO hizmeti sayfasında yazılı olarak bulabilirsiniz. Kapsamın sayılarla nasıl tanımlandığını, yani kaç hedef kelime, kaç içerik ve hangi sıklıkta rapor olduğunu ise SEO fiyat listesi sayfasında görebilirsiniz. Kendin yap ya da serbest çalışan seçeneği sizin için daha uygun çıkarsa, yukarıdaki tablo ve sorular yine aynı şekilde işe yarar.

Durumunuzu konuşmak isterseniz ücretsiz iş analizi bir ön görüşmedir: işletmenizi ve öncelikli hizmetlerinizi konuşur, hangi işin dışarıdan alınması gerektiğini ve kapsamı birlikte belirleriz. Sıralama ya da trafik garantisi vermiyoruz; görüşmenin sonunda bizimle çalışmamanın daha doğru olduğu da çıkabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

SEO ajansı mı freelancer mı, küçük bir işletme için hangisi daha uygun?

İşin türüne bağlıdır. Teknik denetim veya site taşıma gibi tek seferlik ve sınırları belli bir iş için deneyimli bir serbest çalışan çoğu zaman yeterlidir. Teknik bakım, düzenli içerik ve aylık raporun her ay birlikte yürümesi gerekiyorsa, birden fazla beceriyi ve yedeği olan bir ekip daha güvenlidir. Az sayfalı bir sitede ve zaman ayrılabiliyorsa işin önemli kısmı işletme tarafından da yürütülebilir.

SEO işini kendim yapabilir miyim?

Küçük bir yerel işletme için büyük ölçüde evet. Google'ın "Do you need an SEO?" belgesi küçük yerel işletmelerin işin çoğunu muhtemelen kendilerinin yapabileceğini yazar ve başlangıç için SEO başlangıç rehberini önerir. Site taşıma, alan adı değişikliği veya dizinle ilgili teknik bir sorun gibi geri dönüşü zor işlerde ise tek seferlik dış destek almak daha güvenlidir.

Serbest çalışan bir SEO uzmanıyla çalışırken en büyük risk nedir?

En büyük risk tek kişiye bağımlılıktır. Kişi bir süre ulaşılamaz olursa iş durur, başka bir işe geçerse sitenin geçmişi onunla gider. Bu riski azaltmak için kapsam, teslim edilecek çıktılar, ulaşılamama durumunda işin nasıl süreceği ve yapılan değişikliklerin kaydı baştan yazılı hâle getirilmeli, hesaplar işletmenin adına açılmalıdır.

Search Console ve Google Ads hesabı kimin adına açılmalı?

İşletmenin adına. Search Console'da işletmenin kendi hesabı doğrulanmış sahip olmalı, hizmet veren işin gerektirdiği kullanıcı rolüyle eklenmelidir; Google denetim aşamasında yalnızca okuma erişimi verilmesini önerir. Google Ads'te bir yönetici hesabı müşteri hesabına bağlansa bile Google'ın belgesine göre müşteri hesabı verisinin sahibi olarak kalır ve bağlantıyı kaldırabilir. Analitikte ise kullanıcı yönetimi için gereken Yönetici rolü işletme tarafında durmalıdır.

SEO hizmeti verene hangi soruları sormalıyım?

Google'ın önerdiği sorularla başlayın: önceki işlerden örnekler, Google Search Essentials kurallarına uyum, beklenen sonuç ve zaman aralığı, başarının nasıl ölçüldüğü, sektör deneyimi ve yapılan değişikliklerin paylaşılıp paylaşılmayacağı. Bunlara işi fiilen kimin yapacağını, ulaşılamama durumunda kimin süreceğini, hesapların kimin adına açılacağını ve çalışma bittiğinde neyin teslim edileceğini ekleyin.